Akışkanlar Konu Anlatımı

Akışkanlar Konu Anlatımı



Böceklerin su yüzeyinde nasıl kalabildiği, su yüzeyine yavaşça bırakılan ataşın neden batmadığı, masa üzerinde duran su damlasının neden yüzeye yayılmadığı sorularına yanıt arayacağız.

Adezyon (Yapışma): Farklı madde molekülleri arasındaki çekim kuvvetidir. Bardaktaki su döküldüğünde içinde su damlacıkları kalır. İç yüzeyinde su molekülleri ile cam arasında adezyon kuvveti vardır. Benzer biçimde ıslak çay bardağı ile altlığının yapışmasının nedeni de su ile cam molekülleri arasındaki adezyon kuvvetidir.

Kohezyon (Tutma): Aynı madde molekülleri arasındaki çekim kuvvetidir. Masa üzerinde duran su moleküllerinin yayılmamasının sebebi bu kuvvettir.



Uyarı: Sıvılar, bir kaba konulduğunda sıvı yüzeyleri sıvı cinsine  bağlı olarak farklı şekillerde dengelenebilir.

Yüzey Gerilimi: Şekildeki L molekülüne, etrafındaki moleküllerin uyguladığı kohezyon kuvvetlerinin bileşkesi sıfırdır. Sıvı yüzeyindeki K molekülüne etki eden kohezyon kuvvetlerinin ise bileşkesi sıfır değildir. Bu net kuvvet, sıvı yüzeyinde bir zar varmış gibi yüzeyi gerer. Su örümceklerinin su yüzeyinde yürüyebilmeleri bu yüzden olur. Su yüzeyine yavaşça bırakılan ataşın batmamasının sebebi yine yüzey gerilimidir.



Yüzey gerilimi, sıvının cinsine, sıcaklığına ve içindeki yabancı maddenin cinsine bağlı olarak değişir. Bulaşık yıkanırken suyun sıcak olması yüzey gerilimini azaltır, deterjan katılması da aynı etkiyi yapar ve suyun kirlere nüfuz etmesini kolaylaştırır.

Kılcallık: İçinde sıvı bulunan kaba kılcal boru koyduğumuzda adezyon ve kohezyon kuvvetlerine bağlı olarak borudaki sıvı yüksekliği kaptaki sıvı yüksekliğinden farklı olur. Boru inceldikçe bu fark daha büyük olur. Ağaçların köklerindeki suyun yapraklara taşınması bu sayede gerçekleşir.



Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
30 Haziran 2018 Cumartesi