Asitler, Bazlar ve Tuzlar 10. sınıf kimya


Kategoriler: 10. sınıf Kimya, Kimya


1. BÖLÜM: ASİTLER VE BAZLAR


2. BÖLÜM: ASİTLERİN VE BAZLARIN TEPKİMELERİ


3. BÖLÜM: HAYATIMIZDAKİ ASİTLER VE BAZLAR


4. BÖLÜM: TUZLAR


ASİTLER VE BAZLAR

Asitler ve Bazlar video 10. sınıf Hocalara Geldik

ASİTLERİN VE BAZLARIN TEPKİMELERİ

Asitlerin ve Bazların Tepkimeleri video 10. sınıf Hocalara Geldi



HAYATIMIZDAKİ ASİTLER VE BAZLAR

Hayatımızdaki Asitler ve Bazlar video 10. sınıf Hocalara Geldik

TUZLAR

Tuzlar video 10. sınıf Hocalara Geldik

Soru: Her asit-baz tepkimesi nötralleşme tepkimesidir.
Tuzlar asidik ya da bazik olabilir.
Nötralleşme tepkimelerinde ısı açığa çıkar.
Yemek tuzu nem çekici bir maddedir.
Kostik bazik bir maddedir.
Bu bilgilerden kaç tanesi yanlıştır?
A)1 B)2 c)3 D)4 E)5

Soru: Tuzlar ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Oda koşullarında hepsi katıdır.
B) Sağlık açısından hepsi faydalıdır.
C) Sulu çözeltileri asidik, bazik ya da nötral olabilir.
D) Sulu çözeltileri elektrik akımını iletir.
E) Suda İyonlarına ayrışarak çözünürler.

Soru: Aşağıdakilerden hangisi nişadır (NH4Cl) tuzunun kullanım alanlarından değildir?
A) Bakır kapların kalaylanmasında
B) Lehimcilikte
C) Kuru pillerin üretiminde
D) Yemekleri lezzetlendirmede
E) Gıda sanayiinde katkı maddelerinde asitlik düzenleyici olarak

Soru: Na2CO3 maddesiyle ilgili olarak,
Çamaşır sodası olarak bilinir.
Sulu çözeltisi NaOH içerir.
Cam üretiminde hammadde olarak kullanılır.
yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız Il  B) l ve ll  C) I ve lll
D) Il ve lIl  E) I, II ve IlI

Soru: HNO3 maddesinin sulu çözeltisi aşağıdaki kaplardan hangisinde saklanmalıdır?
A) Alüminyum metalinden yapılmış kapta
B) Demir metalinden yapılmış kapta
C) Mermerden yapılmış kapta
D) Bakır metalinden yapılmış kapta
E) Camdan yapılmış kapta

Soru: Aşağıdakilerden hangisi tuzların kullanım alanlarından değildir?
A) Elektrolit çözelti oluşturmak
B) Hayvan derilerini tabaklamak
C) Nötralleşme reaksiyonları gerçekleştirmek
D) Sebzeleri salamura etmek
E) Et ve balıkları tuzlamak

Soru: Asit yağmurları oluşup yağdığında,
I. Yer yüzü sularının asitlik derecesi artar.
II. Hava asit oksitlerden temizlenmiş olur.
III. Tarım toprağının humus yapısı değişir.
yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız II B) I ve II C) I ve III
D) II ve III E) I,II ve III

Soru: Yaygın adı nişadır olan madde ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Sulu çözeltisi asidiktir.
B) Metallerin lehimlenmesinde kullanılır.
C) Kuru pil imalatında kullanılır.
D) Beyaz renkli toz halinde olup, ısıya karşı dayanaksızdır.
E) Kimyasal formülü KAl(SO4)2 * 12H2O'dur.

Soru: Amonyaklı sıvı deterjan ile ilgili,
I. Cam, porselen gibi maddelerin temizliğinde kullanılır.
II. Yağlı kirleri temizleme etkisi vardır.
III. Tadı ekşidir.
yargılarından hangileri doğrudur?
A) Yalnız I B) I ve II C) I ve III
D) II ve III E) I, II ve III

Soru: Aşağıdaki genellemelerden hangisi metalik oksitler için yanlıştır?
A) Sulu çözeltisi baziktir.
B) İyonik bileşiklerdir.
C) Asitlerle birleşerek tuz oluştururlar.
D) Asidik özellik gösterirler.
E) Asidik oksitlerle tuz oluştururlar.

ASİT VE BAZLARIN İNDİKATÖRLERE ETKİSİ

Asit ve bazlar, bazı renkli maddelerin rengini değiştirir. Günlük hayatta da karşımıza çıkan bu olaylar aşağıdaki deneyle gözlemlenebilir. Yeni demlenmiş çaya sirke damlatıldığında çay, sirkedeki asetik asitten dolayı sarı renk, sabun damlatıldığında sabunun yapısındaki bazdan dolayı koyu renk alır. Kırmızılahana suyunun rengi asit çözeltisinde mordan kırmızıya, bazik çözeltide ise mordan yeşile döner. Asit veya baz içermeyen maddeler ise lahana suyunun renginde değişikliğe yol açmaz. Çay, üzüm suyu ve kırmızılahana asidik ve bazik ortamda farklı davranmaktadır. Renkli maddelerin bu özelliği asit ve bazların ayırt edilmesinde kullanılabilir. Bir maddenin asit veya baz oluşuna bağlı olarak renk değiştiren maddelere indikatör (belirteç) denir. Etkinlik 3.1.1’de kullanılan çay, üzüm suyu ve kırmızılahana indikatördür. Doğal indikatörler olduğu gibi sentetik indikatörler de vardır. Kök boyası bitkisinin kökünde bulunan turuncu renkli alizarin bileşiği bitkilerden elde edilen doğal indikatöre; fenol kırmızısı, metil turuncusu sentetik indikatörlere örnektir. Bir maddenin asitlik veya bazlık derecesini ölçmek için kullanılan üzerine farklı indikatörler emdirilmiş özel test şeritlerine pH kâğıdı denir (Görsel 3.1.6). pH kâğıdı tek kullanımlıktır ve kullanımı oldukça kolaydır. Şerit şeklindeki pH kâğıdı asit ya da bazlığı ölçülecek çözeltiye daldırılır. Çözeltinin asit ya da bazlık durumuna bağlı olarak pH kâğıdında renk değişimi meydana gelir. Test şeridi pH kâğıdı kutusunun üzerindeki pH ölçeği ile karşılaştırılır ve ölçekte test kâğıdının rengine uygun bölge belirlenir. Bu bölgenin pH değeri okunur. Böylece pH kâğıdı ile pH ölçümü yapılmış olur (Görsel 3.1.7). pH ölçeğindeki değerler (Görsel 3.1.8) 0 -14 arasında değişir. 0-7 arası çözeltinin asit olduğunu gösterir. 7 nötr olduğunu, 7-14 arası ise baz olduğunu gösterir.

ASİTLERLE ÇALIŞIRKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKENLER

Asitler tepkimelerinde ısı açığa çıkarma özellikleri nedeniyle dikkatli çalışılması gereken maddelerdendir. Tepkimeler sırasında bulundukları kabın cinsine göre kap eriyebilir veya parçalanabilir. Asit çözeltileri hazırlanırken asit üzerine su eklenmez. Derişik asit üzerine az miktarda su eklendiğinde tepkime sonucu açığa çıkan ısı az miktardaki suyu buharlaştırırken asidin etrafa sıçramasına da neden olur. Asidin üzerine su eklenmeye devam edilirse açığa çıkan yüksek ısı cam kabın çatlamasına ve kırılmasına neden olabilir. Bu nedenle asit çözeltileri hazırlanırken asit üzerine su değil, su üzerine asit ilave edilmelidir. Asitler aşındırıcı özelliğe sahip olduğu için çalışılırken koruyucu giysi ve gözlük kullanılmalıdır. Nitrik asit (HNO3) metallerin çoğunu çözen kuvvetli bir asittir. Nitrik asitle hidroklorik asit (HCl) karışımı olan kral suyu soy metalleri (Au, Pt) çözebilir. Bu nedenle nitrik asit metal kaplarda saklanamaz. Genellikle cam veya plastik kaplarda saklanır. Sülfrik asit (H2SO4) soy metallerin (Au, Pt) dışındaki diğer metallerle tepkimeye girdiği için genellikle cam veya plastik kaplarda saklanır. Hidroflorik asit (HF); yarı soy (Cu, Hg, Ag) ve soy metaller (Au, Pt) dışında kalan metallerle etkileşime girdiği için metallerle temasından kaçınılmalıdır.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
13 Haziran 2020 Cumartesi