İslamiyet Yayılıyor

İslamiyet Yayılıyor

Kategoriler: 9.sınıf Tarih, İslam Medeniyetinin Doğuşu, Tarih

  • 610 yılında peygamberlik gelen Hz. Muhammed’e ilk inananlar eşi Hz. Hatice, amcasının oğlu Hz. Ali, azatlı kölesi Hz. Zeyd ve Hz. Ebubekir’dir.
  • 621 ve 622 yıllarında yapılan I. ve II. Akabe Biadları ile Medineli Müslümanlar, Hz. Muhammed’e bağlı kalacaklarına söz verdiler.
  • Akabe Biadlarının ardından Müslümanlar ve Hz. Muhammed, Medine’ye hicret etmiştir. Böylece İslam Devleti’nin temelleri atılmıştır.
  • Medine’de yaşayan Müslümanlar, Putperestler, Museviler ve Hristiyanlar arasında yapılan Medine Sözleşmesi ile toplumsal barışı sağlamaya yönelik önemli bir adım atılmıştır.
  • Bedir Savaşı: Müslümanların ilk savaşı ve ilk askeri başarısıdır. Bu savaşta ganimetlerin nasıl paylaştırılacağının belirlenmesiyle İslam savaş hukukunun temelleri atılmıştır. Bedir Savaşı’nın intikamını almak isteyen Mekkelilerle yapılan Uhud Savaşı’nda (625) Müslümanlar ağır kayıplar vermiş ancak Hz. Muhammed’in otoritesi artmıştır.
  • Hendek Savaşı’nda (627) Mekkeliler istedikleri başarıyı gösterememiş, İslamiyet’in Medine dışında yayılışı hızlanmıştır.
  • Mekkelilerle Müslümanlar arasında imzalanan Hudeybiye Barışı (628) ile taraflar on yıl süreyle birbirleriyle savaşmayacaklarını belirtmiştir. Bu durum İslamiyetin başka bölgelere yayılmasına ortam hazırlamıştır.
  • Yahudilerin zararlı faaliyetlerine son vermek için Hayber Kalesi fethedildi (629). Böylece hem Şam ticaret yolunun güvenliği sağlandı, hem de ilk kez haraç ve cizye vergileri alınmaya başlandı.
  • Mekkelilerin Hudeybiye Barışı’nı bozmaları nedeniyle Mekke fethedildi (630).
  • Huneyn Savaşı (630) ile Müslüman olmayan Taifliler mağlup edildiler.
  • Tebük Seferi (631) Hz. Muhammed’in son seferidir.

Dört Halife Dönemi

  • Hz. Peygamberin vefatından sonra Hz. Ebu Bekir’in seçilmesiyle başlayıp Hz. Ali’nin şehit edilmesiyle biten döneme Dört Halife Dönemi denilmektedir.
  • Halifeler seçimle göreve geldikleri için bu döneme Cumhuriyet Dönemi de denilmektedir.

Hz. Ebu Bekir Dönemi (632 – 634)



  • Seçimle göreve gelen ilk halifedir.
  • Yemen’de ortaya çıkan yalancı peygamberleri ortadan kaldırdı.
  • Zekat vermek istemeyen kabilelerin isyanlarını bastırdı.
  • Zeyd bin Sabit başkanlığında kurulan bir heyet tarafından Kur’an-ı Kerim kitap haline getirildi. Böylece İslamiyet’in özünün korunması hususunda önemli bir adım atıldı.
  • Yermük Savaşı’nda (634) Doğu Roma kuvvetleri mağlup edildi ve Suriye’nin fethine başlandı.

Hz. Ömer Dönemi (634 – 644)

  • Ecnadeyn Savaşı’nda (636) Doğu Roma orduları yenilmiş ve
    Suriye’nin fethi tamamlanmıştır.
  • Sasanilerle yapılan Köprü Savaşı’nı (634) İslam orduları kaybetmiştir.
  • Kadisiye (636), Celula (637) ve Nihavent (642) savaşları ile Sasani İmparatorluğu’na son verilmiş, Irak, İran ve Azerbaycan fethedilmiştir.
  • Kudüs, Filistin ve Mısır fethedilmiştir.
  • Yapılan teşkilatlanma faaliyetleri şunlardır:
    – Ülke, yönetim birimlerine ayrıldı ve illerin başına valiler tayin edildi.
    – Mahkemeler oluşturuldu, illere kadılar atandı.
    – Düzenli ordular ve ordugah şehirler kuruldu. 4
    – Devlet hazinesi Beytül Mal adıyla sistemleştirildi.
    İkta sistemi uygulanmaya başlandı.
    Askeri posta teşkilatı kuruldu.
    Hicri Takvim hazırlandı.

Hz. Osman Dönemi (644 – 656)

  • İlk İslam donanması kuruldu ve Kıbrıs fethedildi.
  • Zatü’s Savari deniz savaşında Doğu Roma donanması mağlup edildi. Bu savaş Müslümanların ilk deniz zaferidir.
  • İlk kez Türklerle mücadele başladı, Horasan, Harezm ve Gürcistan fethedildi.
  • Hazarlarla yapılan Belencer Savaşı ile (652) Müslümanların Kafkasya’daki İlerleyişi durdu.
  • Tunus fethedildi.
  • Kur’an-ı Kerim çoğaltılarak önemli şehirlere gönderildi. Böylece Kur’an’ın özgün hali korunup değişik biçimlerinin ortaya çıkması önlendi.
  • Emevi ailesinden olanların devletin üst kademelerine getirilmesi ayaklanmalara neden oldu, çıkan karışıklıklarda Hz. Osman şehit edildi.

Hz. Ali Dönemi (656 – 661)



  • Hz. Aişe, Hz. Osman’ın katillerinin bulunamaması nedeniyle ayaklandı. Cemel Vakası (656) denilen bu olayda Hz. Aişe taraftarları mağlup oldu. Bu olaydan sonra başkent Medine’den Kûfe’ye taşındı.
  • Şam Valisi Muaviye, halifeliğini ilan edince taraflar arasında Sıffin Savaşı (657) yaşandı. İki taraf da üstünlük sağlayamayınca sorunun hakemlerle çözülmesi kararlaştırıldı.
  • Hakem olayında sorun çözülemediği gibi Müslümanlar üç gruba ayrıldılar:
    1. Hz. Ali taraftarları
    2. Muaviye taraftarları
    3. Hariciler: Hz. Ali ve Muaviye’ye karşı olanlar.
  • Haricilerin Hz. Ali’yi şehit etmesiyle Dört Halife Devri sona ermiştir.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
22 Haziran 2019 Cumartesi