Horasan’dan Anadolu’ya Kutlu Yolculuk


Kategoriler: 9. Sınıf Tarih, Tarih, Türklerin İslamiyet'i Kabulü ve İlk Türk İslam Devletleri

Bilgi: Merv, Nişabur, Herat ve Belh Horasan’ın en önemli şehirleridir. Horasan topraklarının büyük bölümü günümüzde Iran sınırları içindedir.



Anadoluya Yönelik Türk Akınları

  • Türkler, İslamiyet’i kabul etmeden önce Hunlar ve Sibirler döneminde Anadolu’ya akınlar düzenlemişlerdir. Hunların IV., Sibirlerin VI. yüzyılda düzenledikleri bu akınlar Doğu Roma İmparatorluğu’na yönelik olup yerleşme amacı taşımamıştır. Daha sonraki dönemde Abbasi ordusunda görev alan Türkler Bizans egemenliğindeki Anadolu’ya sık sık akınlar düzenlemişlerdir.
  • Anadolu’yu yurt edinmeye yönelik Türk akınları XI. yüzyılda başlamıştır. Horasan’ın artan nüfusa yetersiz hale gelmesi Türkleri yeni bir yurt arayışına yöneltmiştir.
  • Büyük Selçuklu hanedanından Çağrı Bey 1015 – 1021 yılları arasında Anadolu’ya yönelik seferler düzenlemiştir. Keşif niteliğindeki bu seferlerden sonra Anadolu’nun Türklerin yaşamına uygun bir yer olduğu anlaşılmıştır. Bu durum Anadolu’ya yönelik akınların hızlanmasına ortam hazırlamıştır.
  • Anadolu’ya kitleler halinde yapılan Türk göçleri Malazgirt Savaşı’ndan sonra yoğunluk kazanmıştır. Horasan’dan gelen Türk toplulukları ele geçirdikleri bölgeleri yurt edinmeye başlamıştır.

Göçlerin Nedenleri

  • Selçukluların Tuğrul Bey’den itibaren göçleri devlet politikası olarak teşvik etmesi
  • Anadolu’nun coğrafi koşulları, iklimi ve yeryüzü şekilleriyle Türklerin konargöçer yaşayışlarına uygun olması
  • Horasan ve Maveraünnehir bölgesinde dış baskıların artması
  • Türkmen grupların yerleşik halk için sorun olmaya başlaması

Anadolu’nun Türk Yurdu Olmasını Kolaylaştıran Etkenler

Anadolu’da Kurulan İlk Türk Beylikleri

Büyük Selçuklular, Malazgirt Savaşı’ndan sonra Anadolu’ya gönderdiği komutanlara fethettikleri bölgelerin yönetimini vermiştir. Bunun sonucunda Anadolu’da ilk Türk beylikleri kurulmuştur.

Beyliklerin Önemi ve Özellikleri

  • Anadolu’nun Türk yurdu olmasına katkı sağlamışlardır.
  • Anadolu’ya birçok Türk topluluğunun gelmesine ortam hazırlamışlardır.
  • Anadolu’yu imar etmişler, bulundukları bölgelerde birçok eser inşa etmişlerdir.

Bilgi: Artuklulara ait Malabadi Köprüsü (Diyarbakır), Mengüceklilere ait Divriği Ulu Camii ve Darüşşifası (Sivas), Danişmentlilere ait Yağıbasan Medresesi (Tokat), Saltuklulara ait Mama Hatun Külliyesi (Erzincan) bu eserlerden bazılarıdır.



Göçlerin Sonuçları

  • Anadolu’da Türk nüfus artmıştır.
  • Türkler kısa sürede Ege ve Marmara sahillerine kadar ulaşmıştır.
  • Göçlerden olumsuz etkilenen Bizans İmparatorluğu’nun egemenlik alanı daralmıştır.
  • Anadolu’da Türk kültürü yayılmıştır.

Bilgi: Anadolu’yu yurt edinen Türkler buralarda daha çok kurucularının ya da kuruldukları bölgenin adıyla anılan devletler kurmuşlardır. Anadolu’daki Türk hakimiyeti Türkiye Selçukluları ile kalıcı hale gelmiştir. Türkiye Selçuklularının Bizans’a karşı kazandığı Miryokefalon Savaşı (1176) bu süreçte önemli katkı sağlamıştır.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
20 Haziran 2020 Cumartesi