Işığın Soğurulması 7. Sınıf


Kategoriler: Fen Bilimleri

Işık bir enerji türüdür. Bu enerji Güneş gibi doğal kaynaklardan yayıldığı gibi mum, meşale gibi yapay kaynaklardan da yayılabilir. Işık ışınları doğrusal yayılır ve opak maddeyle karşılaşana kadar yoluna devam eder. Işık maddeyle
karşılaştığında o maddeden geçebiliyorsa madde saydamdır ve ışığın diğer ortama geçişine ışığın kırılması denir.



Işığın geçemediği maddelere ise opak madde denir. Opak madde ayna gibi bir yüzeyse ışık çarparak geri döner. Bu
olaya yansıma denir. Opak madde mat yüzeyli ise ışığı yansıtmıyorsa ışığı cisim emer, absorbe eder buna da ışığın soğurulması denir.

Koyu renkli cisimler ışığı daha çok soğuruken; açık renkli cisimler ışığı daha çok yansıtır. Işığı soğuran cisimlerde ışık enerjisi ısı enerjisine dönüştüğü için maddelerin sıcaklığı artar. Bu yüzden yaz mevsimlerinde siyah renkli kıyafetler daha çok terlememize sebep olur.

Yukarıda verilen cam su şişelerine aynı sıcaklıkta eşit miktarda su konulup güneş ışığı altında eşit süre bekletildiğinde suların son sıcaklıkları arasındaki ilişki; A>C>B olur.

Güneyde evlerin beyaza boyanması, yazın açık renkli kıyafetler tercih etmek, güneş panellerinin siyah camdan yapılması ışığın soğurulma durumuna göre tercih edilmiş renk durumlarıdır.



Beyaz ışık dediğimiz Güneş ışığının gökkuşağı olayında kendini oluşturan renklere ayrıldığını görüyoruz. Bulutlardaki su damlalarından geçerken kırılmaya uğrayan Güneş ışığı kırmızı, turuncu, sarı, yeşil, mavi ve mor renklerine ayrılır. Bu renkler tekrar tek bir noktaya düşürüldüğünde de beyaz ışık oluşur.

Işık tıpkı gökkuşağında olduğu gibi iki kere kırılmaya uğraması için cam prizmadan geçirildiğinde de renklere ayrılır. Aynı olay sabun köpüğünde de görülür.

Yukarıda verilen Newton çarkının dönmesi sağlandığında bu renklerin birleşiminden tekrar beyaz renk oluşumu görülür.



Beyaz ışığın ana renkleri kırmızı, yeşil ve mavidir. Bu renkler bir araya geldiğinde beyaz ışık oluşur.

Tüm renkler bu ana renklerin farklı oranlarda bir araya gelmesiyle oluşur.

Yesil + Kırmızı + Mavi = Beyaz

Kırmızı + Mavi = Mor (Magenta)

Kırmızı + Yeşil= Sarı

Mavi + Yeşil= Turkuaz (Cyan)

Cisimlerin Renkli Görülmesi



Bir cisim hangi renkte ise beyaz ışık içindeki renklerden sadece o rengi yansıtır ve diğer renkteki ışınları soğurur. Bu yüzden kırmızı bir elma kırmızı yansıtırken, yeşil elma yeşili yansıtır. Kendi renkleri dışındaki ışınları ise soğurur.
Kırmızı ışıkta yeşil elma kırmızıyı soğuracağı için siyah görünür.

Not: Cisimlerin farklı renkte görülmesinin sebebi, bazı ışınları soğurup, diğerlerini yansıtmasıdır. Cisim hangi renk ışığı yansıtıyorsa o renk görülür.

Not: Cisimden ışık yansımıyorsa cisim siyah görülür.

Özel durumlar; sarı, mor ve turkuaz cisimler kendilerini oluşturan ana renkleri de yansıtabilirler.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
13 Haziran 2020 Cumartesi