Tork (Kuvvetin Momenti) 11. Sınıf

Tork (Kuvvetin Momenti) 11. Sınıf

Kategoriler: 11. Sınıf Fizik, Fizik, Kuvvet ve Hareket

Tork; kuvvetlerin cisimleri bir nokta ya da eksen etrafında döndürmesi olayıdır ve vektörel bir niceliktir.



Torkun yönü: Sağ el kuralı uygulanarak bulunur.



F: Baş parmak yönü
d: Dön parmak yönü
τ: Avuç içinin baktığı yön

Dört parmağımızı d doğrultusunda O (dönme) noktasına doğru yatırın, baş parmağınızı F(kuvvet) yönüne çevirdiğinizde avuç içiniz sayfa düzleminde size doğru bakacaktır. İşte bu avuç içinin yönü τ (torkun) yönüdür. Bu örneğimizde sayfa düzleminden dışa yönlüdür.



F kuvvetleri, çubukları K noktası etrafında döndüremez. Kuvvetlerin kendisi ya da uzantıları dönme noktasından geçiyorsa, çubuklarda dönme olayı gerçekleşmez.

Toplam Tork



Toplam torkta, kuvvetlerin döndürme yönleri çok önemlidir. Çubuk sabit O noktası etrafında döndürülmek isteniyorsa, kuvvetlerin döndürme yönleri şekildeki gibi olur. Bu bakımdan toplam tork,

Yani çubuk (-) yönde hızlanarak dönüş hareketi yapar.

Altın Kural: Torkların eşitliği durumunda, kuvvetin dönme noktasına olan dik uzaklığı küçük ise kendisi büyük olmalı ki aynı torku oluştursun.

Günlük yaşantımızda kapıyı açarken ya da vidayı sıkıştırırken kuvvet uygularız. kuvvetin bir eksen etrafında döndü oü etkisine tork denir. Tork 't sembolü ile gösterilir. Torkun yönü olduğu için vektörel kavramdır. O noktası etrafında dönebilen d uzunluktaki çubuğa F kuvveti etki ediyor. Kuvvetin birimi Newton, uzaklık birimiyse metre alınır. Torkun büyüklü
-kuvvetin büyükluğü ile doğru orantılıdır.
-Dönme eksenine olan dik uzaklıkla doğru orantılıdır.

Tork vektörünün yönü sağ el kuralı ile bulunur. Kuvvetin, tork oluşturabilmesi için; kuvvetin dönme eksenine dik uygulanması gerekir. O noktası etrafında dönebilen çubuğa F1, F2 ve F3 kuvvetleri şekildeki gibi uygulanıyor. Çubuğa uygulanan kuvvetin kendisi ya da uzantısı dönme ekseninden geçiyorsa kuvvetler çubuğu döndüremez. F1 ve F3 kuvvetleri dönme eksenine uygulandığı için F2 kuvvetininse uzantısı dönme ekseninden geçtiği için tork sıfırdır. F1, F2 ve F3 kuvvetleri çubuğu döndüremez.

Örnek: Çubuk şekildeki konumda iken, F kuvvetinin dönme noktası 0 ya göre torku kaç N.m dir?
Çözüm: Kuvvetin kendisinin ya da uzantısının dönme noktasına olan dik uzaklığı dikkate alınır.
Örnek: Eşit kare bölmelerden oluşmuş şekildeki levhaya uygulanan F1, F2 ve F3 kuvvetlerinin O noktasına göre torkları eşit olduğuna göre, bu kuvvetlerin büyüklükleri arasındaki ilişki nedir?
Çözüm: Dönme noktasına dik uzaklığı yakın olan kuvvet büyük olmalı ki aynı torku (momenti) oluşturabilsin. Birim uzaklıkları d kabul ettiğimizde;

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
22 Haziran 2019 Cumartesi