Devre Elemanlarının Sembollerle Gösterimi ve Devre Şemaları 5. Sınıf

Devre Elemanlarının Sembollerle Gösterimi ve Devre Şemaları 5. Sınıf

Kategoriler: Fen Bilimleri

Elektrik devrelerinde çok sayıda devre elemanı bulunur. Devre elemanları tüm dünyada aynı sembollerle gösterilir.



Duy ve pil yatağı sembolle gösterilmez.

Örnek: Tuna, elektrik devresinde kullanılan devre elemanlarının sembolik gösterimi ile ilgili bir tablo hazırladı. Fakat Tuna hazırladığı tabloda bir hata yapmıştır. Hangi sembollerin yer değişimi hatayı giderir?



A) Pil ile ampulün    B) Ampul ile anahtarın
C) Pil ile anahtarın  D) Anahtar ile kablonun

Çözüm: Hatalı olan pil ve anahtar sembolleridir. Yer değiştirmeleri hatayı giderir. Cevap : C

Devre şeması: Devre elemanlarının resimleri yerine sembolleri kullanılarak çizilen şekle devre şeması denir.



Örnek 1 : Ayşe anahtar, pil,ampul ve bağlantı kablolarıyla şekildeki elektrik devresini kurdu. Anahtar, pil ve ampulü sırasıyla I, II ve III şeklinde numaralandırdı. Buna göre, Ayşe’nin kurduğu elektrik devresinde numaralandırılmış devre elemanları aşağıdakilerden hangisinde doğru sembollerle gösterilmiştir?

Örnek 2: Bir öğretmen tahtaya şekildeki devre şemasını çizmiştir. Daha sonra öğrencilerden, pil, ampul
ve bağlantı kablolarını kullanarak bu devreyi oluşturmalarını istemiştir. Bunun üzerine gruplara ayrılan öğrenciler aşağıdaki devreleri kurmuşlardır.



Buna göre, hangi gruplar devre şemasından yararlanarak doğru devreyi kurmuşlardır?

A) I ve II.     B)  l ve lll.
C) ll ve lll.    D) l. ll ve lll.

Çözüm: Gösterilen devre şemasında üç pil, 2 ampul ve bir anahtar açık olarak kullanılmıştır. Buna göre l ve ll grubun kurduğu devreler doğruyken lll. grubun kurduğu devrede 3 ampul, 2 adet pil vardır. Cevap A

ELEKTRİK DEVRESİ NEDEN ÇALIŞMAZ?

Kurulan basit elektrik devreleri bazen ışık vermez. Işık vermeyen bir elektrik devresinin birden fazla nedeni olabilir.



 

AMPUL PARLAKLIĞINI ETKİLEYEN DEĞİŞKENLER

Basit elektrik devrelerinde ampul parlaklığı değiştirilebilir.

Ampul sayısını değiştir; parlaklık değişsin.



Devreye yan yana bağlanan ampuller, parlaklığa etki eder.

Pil sayısı sabitken ampul sayısı arttıkça, ampul başına düşen enerji azalır. Dolayısıyla ampul parlaklığı Ampul sayısı artınca ampul parlaklığı azalır.

Ampul sayısı azalınca ampul parlaklığı artar.

Ampul sayısı ile ampul parlaklığı ters orantılıdır.

Pil sayısını değiştir, parlaklık değişsin.

Ampul sayısı sabitken pil sayısı değiştiğinde ampul parlaklığı da değişir.



Ampul sayısı değiştirilmeden pil sayısı artırıldığında parlaklık artarken, pil sayısı azaltıldığında parlaklık azalır.

Pil sayısı ile ampul parlaklığı doğru orantılıdır.

Örnek: Aynı piller ve lambalar kullanılıp şekildeki K devresi kuruluyor. Daha sonra kurulan elektrik devresinde sadece pil sayısı veya lamba sayısı değiştirilip L, M ve N elektrik devreleri kuruluyor.

Buna göre. devrenin hangilerinde lamba parlaklığı K devresine göre artmıştır?

A) Yalnız L  B) Yalnız M   C) L ve N   D) L ve M

Çözüm: K devresi Z pil ve Z ampulden oluşmaktadır. Ampulün parlaklığını artırmak için ya ampul sayısı sabitlenmeli pil sayısı artırılmalı ya da pil sayısı sabitken ampul sayısı azaltılmalıdır. L ve N devreleri bu durumları sağlar. Cevap C

Kontrol edilen değişken

Değişken sayısının değişmediği değişkendir. Örneğin: birden fazla devre kurulurken devre elemanlarından bir tanesinin sayısının bütün devrelerde aynı tutulmasıdır.

Bağımsız değişken

Sayısı istenilen şekilde değiştirilen devre elemanıdır. Bizim değiştirdiğimiz değişkendir.

Bağımlı değişken
Bağımsız değişkene bağlı olarak değişen özelliktir.

Ampul parlaklığı Şekil 3 > Şekil 2 > Şekil 1 olarak sıralanır.

Bağımsız değişken > Pil sayısı
Bağımlı değişken > Ampul parlaklığı
Kontrol edilen değişken > Lamba sayısı

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
22 Haziran 2019 Cumartesi