Mıknatısta Manyetik Alan Çizgileri


Kategoriler: Fizik

Bir çubuk mıknatısın etkisini gösterdiği her noktada bir manyetik alan vardır. Bu manyetik alanı çizgilerle ifade edebiliriz. Bu çizgiler N kutbundan çıkar, S kutbuna girer. Mıknatısların kutuplarına göre manyetik alan çizgileri şekildeki gibi olur.


Mıknatıslar üzerine demir tozları serpildiğinde demir tozlarının görünümü aşağıdaki şekillerdeki gibi olur.



Yukarıdaki şekillerde gösterildiği üzere demir tozları manyetik alan çizgileri üzerinde yoğunlaşacak şekilde dağılırlar.

Manyetik Alan çizgilerinin Özellikleri

  • Manyetik alan çizgileri mıknatısın N kutbunda dışa doğru, S kutbunda içe doğrudur.
  • Mıknatıs etrafında her noktada manyetik alan çizgileri oluşur. Her noktadan sadece bir çizgi geçer.
  • Çizgilerin sık ya da seyrek oluşu manyetik alanın şiddetli ya da zayıf olduğunu gösterir.
  • Manyetik alan çizgileri birbirlerini kesmez.
  • Etki alanı sınırsızdır. Yani mıknatısa ne kadar uzak bir nokta da olsa etkisi vardır.

  • Bir mıknatısın etrafına pusula ibreleri yerleştirildiğinde, manyetik alan çizgilerine teğet olacak şekilde dengede kalır.

Mıknatısın Bölünmesi

Şekildeki çubuk mıknatıs ikiye bölündüğünde her bir parçanın N ve S kutuplu bir mıknatıs olduğu görülür. Bölme işlemi kaç kez yapılırsa yapılsın iki kutuplu küçük mıknatıslar elde edilir.



Mıknatıslanma Yöntemleri konusuna gitmek için tıklayın.

Bir cam ya da karton parçasının üzerine rastgele dökülen demir tozlarının altına bir çubuk mıknatıs yerleştirilirse, demir tozlarının birbirini çekerek uç uca eklendiği ve bir desen oluşturduğu görülür. Demir tozlarının oluşturduğu bu çizgilere manyetik alan çizgileri denir. Manyetik alan kuvvet çizgilerinin yönü mıknatısın kuzey (N) kutbundan çıkıp, güney (S) kutbuna girecek yöndedir. Manyetik alan kuvvet çizgilerinin sık olduğu yerlerde manyetik alan şiddeti de büyüktür. Manyetik alan kuvvet çizgilerinin en sık olduğu bölge mıknatısın kutuplarıdır. Manyetik alan B sembolü ile gösterilir. Vektörel bir büyüklüktür. Aynı cins mıknatıs kutupları birbirini iter. Bu durumda magnetik alan kuvvet çizgileri aşağıdaki gibi olur.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
20 Haziran 2020 Cumartesi