Anadolu’da Selçuklu-Bizans Mücadelesi


Kategoriler: 10. Sınıf Tarih, Tarih, Yerleşme ve Devletleşme Sürecinde Selçuklu Türkiyesi

  • Türkiye Selçukluları, Anadolu’nun Türk yurdu hâline gelmesinde en etkili olan devlet olmuştur. Aslan Yabgu’nun torunu olan Kutalmışoğlu Süleyman Şah 1077 yılında İznik’i Hristiyanlardan alarak Türkiye Selçuk Devleti’nin başkenti yapmış ve devleti resmen kurmuştur.
  • Süleyman Şah, Boğaz’a kadar olan bütün toprakları fethettikten sonra Bizans ile Dragos Çayı Antlaşması’nı yaparak güneye yönelmiştir. Adana, Tarsus ve Antakya’yı fetheden Süleyman Şah, 1086 yılında Suriye Selçuklu Hükümdarı Tutuş ile yaptığı mücadeleyi kaybederek ölmüştür.

Not: Süleyman Şah’ın ölümünün ardından veziri Ebu Kasım 1092 yılına kadar ülkeyi yönetmiştir. Melik Şah’ın elinde esir olan I. Kılıç Arslan, Melik Şah’ın ölümünün ardından Anadolu’ya gelerek Türkiye Selçuklu tahtına oturmuştur.

I. Kılıç Arslan Dönemi

I. Kılıç Arslan tahta geçtikten sonra Bizans ve Anadolu beylikleriyle mücadele hâlinde olmuştur. Bizans oyunları sonucunda kayınpederi olan Çaka Bey’i ortadan kaldırmasıyla Bizans, Çaka Bey’in baskısından kurtulmuştur.



1096 yılında Haçlıların İslam dünyası üzerine başlattıkları seferler karşısında zor durumda kalan l. Kılıç Arslan İznik’i Haçlılara bırakarak Konya’ya çekilmiştir.

Not:

  • Anadolu’daki otorite boşluğundan yararlanan Bizans başta İznik olmak üzere İzmir, Efes gibi kıyı bölgelerini de ele geçirmiştir.
  • Türkiye Selçuklularının en önemli hükümdarlarından olan I. Mesut Dönemi’nden itibaren Batılılar Anadolu için “Türkiye” ifadesini kullanmaya başlamışlardır.
  • I. Mesut, Türkiye Selçuklu tahtında 39 yıl kalarak en uzun ömürlü Türkiye Selçuklu hükümdarı olmuştur.

II. Kılıç Arslan Dönemi

II. Kılıç Arslan tahta geçtiği sırada ülke içinde karışıklıklar yaşanmıştı. Kardeşi Şahin Şah’ın isyanı ve Musul Atabeyi Nureddin Zengi’nin Selçuklu topraklarına saldırması II. Kılıç Arslan’ın Bizans ile ittifak kurmasına neden olmuştur. Türkiye Selçuklularının Sakarya’dan Fırat’a kadar olan topraklara egemen olması ve Türkmenlerin Batı Anadolu’ya akınlar yapması sonucunda Bizans, yapılan ittifakı bozarak Türkiye Selçuklu Devleti’ne saldırmıştır.

Anadolu’nun Tapusu: Miryokefalon (1176)



Denizli yakınlarında yapılan Miryokefalon Savaşı’nda Bizans ağır bir yenilgi almıştır. Bu zaferin sonucunda,

  • Bizans’ın Türkleri Anadolu’dan atma ümidi son bulmuştur.
  • Türkler saldırıya, Bizans ise savunmaya geçmiştir.
  • Bizans Haçlılardan yardım istemesi üzerine III. Haçlı Seferi başlamıştır.
  • Batı Anadolu’daki Türk egemenliği güçlenmiştir.

Not:

  • Miryokefalon Savaşı, Yurt Tutan Savaşı olarak bilinir. Türkiye Selçuklu Devleti Miryokefalon Savaşı sonrası Bizans’a karşı emniyet altına alınmıştır.
  • Haçlı Seferleriyle Bizans’a geçen Anadolu üstünlüğü tekrar geri kazanılmıştır.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
20 Haziran 2020 Cumartesi