Teşbih (Benzetme)


Kategoriler: Edebi Sanatlar (Söz Sanatları), Şiir, Türk Dili ve Edebiyatı

Anlatıma kuvvet ve güzellik kazandırmak için, aralarında benzerlik bulunan iki şeyden zayıf olanı kuvvetli olana benzetmeye teşbih denir. Günlük dilde yaygın bir şekilde kullanılan teşbih, şairlerin en çok başvurdukları söz sanatıdır.



Veli, karınca gibi çalışkandır. cümlesinde teşbihin dört unsuru bulunmaktadır:

  • Benzeyen: Veli
  • Kendisine benzetilen: Karınca
  • Benzetme yönü: Çalışkanlık
  • Benzetme edatı: Gibi

Yahya Kemal’in “Akşam, lekesiz, saf, iyi bir yüz gibi akşam” dizesinde
benzeyen: akşam,
kendisine benzetilen: insan yüzü,
benzetme yönü: lekesizlik ve saflık,
benzetme edatı: gibi.

Dört unsurun da bulunduğu böyle teşbihlere tam teşbih denir. Yalnız benzeyen ve kendisine benzetilenden oluşan teşbihlere ise teşbihibeliğ (güzel teşbih) adı verilir.



Gökyüzü bir sonsuz rüya denizi
Besleyen onlardır düşlerimizi
Her akşam peşinde götürür bizi
Aşarken dağları bir bir bulutlar

Şair burada gökyüzünü sonsuz rüya denizine benzetmiş ve teşbihibeliğ yapmıştır.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
22 Haziran 2019 Cumartesi