Maddenin Fiziksel Halleri

Maddenin Fiziksel Halleri

Kategoriler: 9. Sınıf Kimya, Kimya, Maddenin Halleri



Su Döngüsü

Su, insan ve diğer canlı hayatı için vazgeçilmez bir kaynaktır. Dünya’daki başlıca su kaynaklarını okyanuslar, denizler, göller, barajlar, yer altı ve yer üstü suları oluşturur. Tüm bu su kaynakları hava olayları ile sürekli katı , sıvı ve gaz halleri arasında değişime uğramaktadır. Hava akımları, bulutları dünya çevresinde hareket ettirir, bulut zerreleri bir araya gelerek, büyürler ve yağış olarak gökyüzünden düşerler. Bazı yağışlar, kar olarak dünyaya geri döner ve donmuş su kütleleri halinde binlerce yıl kalabilecek olan buz tepeleri ve buzullar şeklinde birikebilir.



Ilıman iklimlerde ilkbahar geldiğinde çoğu zaman kar örtüleri erir ve eriyen su, erimiş kar olarak toprak yüzeyinde akışa geçer ve bazen de sellere sebep olur. Yeryüzüne düşen suların bir kısmı yüzeysel akışa geçerek akarsuları oluşturarak göl, deniz yada okyanusa dökülürler. Buharlaşmayla yükselip gaz haline geçen su , soğumayla yoğunlaşarak sıvı veya katı halde yeryüzüne düşer ve tekrar su kaynaklarına karışır. Suyun yeryüzündeki bu dönüşüm hareketine su döngüsü adı verilir.

Yüzeyde bulunan suları harekete geçiren güneş, suyu ısıtır, ısınan su da atmosfere su buharı olarak katılır. Yük- selen hava akımları, su buharını atmosfer içinde yukarıya kadar taşır, orada bulunan daha soğuk hava bulutlar içinde yoğunlaşmaya sebep olur. Yeryüzüne düşen suların bir kısmı da yeraltına sızarak yer altı sularını oluştururlar. Bu suyun bir kısmı yüzeye yakın kalır ve yeraltı suyu boşaltımı olarak tekrar yüzeydeki su kütlelerine (ve okyanusa) katılır.

Bazı yeraltı suları yer yüzeyinde buldukları açıklıklardan tatlı su kaynakları olarak tekrar ortaya çıkarlar. Sığ yeraltı suyu, bitki kökleri tarafından alınır, yaprak yüzeyinden terlemeyle atmosfere geri döner. Yeraltına sızan suyun bir kısmı daha derinlere gider ve çok uzun zaman süresince büyük miktarda tatlı suyu depolayabilen akiferleri (suyla doymuş yer altı materyali) besler. Zamanla bu su da hareket eder ve bir kısmı su döngüsünün başladığı ve bittiği okyanuslara karışır.

Canlı yaşamın devam etmesi için gerekli olan temel un- surların başında hava ve su gelmektedir. Hava, su, ışık ve besin maddeleri tüm canlılar için temel gereksinimlerdir. Bu gereksinimler içerisinde kuşkusuz ki su en başı çekmektedir. İnsan gıda almadan yalnız su içerek yaklaşık 5 hafta hayatını sürdürebilir. Su tüketmeden hayatta kalmaya ise ancak 7 ile 12 gün arasında dayanabilir. Doğada bulunan tüm canlı türleri, bitkiler ve hayvanlar su olmadan yaşamlarını sürdüremezler. Canlılığın temeli olan, su, oksijen, ışık ve beslenme kaynakları dikkatli kullanılmalı bilinçli davranış tarzı tüm insanlığa kavratılmalıdır.



Günümüz dünyasında, kuraklık ve küresel kirlenme başta olmak üzere nüfus yoğunluğu, sanayideki gelişmeler ve bitkisel çeşitlilik ve yaygınlığın gelişmesi nedeniyle su tüketimi artmakta ve su kıtlığı bir çok ülkede kendini göstermektedir. Türkiye az miktarda su kıtlığı çeken ülkeler arasında yer almakla birlikte, hızlı nüfus artışı, kirlenme, kentlerde şebekedeki su kaybı, tarım, sanayi ve evsel su kullanım oranlarının belli bir strateji doğrultusunda dağıtılmaması ve yıllık yağış ortalamasının dünya ortalamasından düşük olması; mevcut kaynakların daha dikkatli kullanılmasını ve kirlenmeye karşı gerekli tedbirlerin bir an önce alınmasını gerektirmektedir.

İnsan organizmasının yaklaşık %60-70’inin su olduğu bilinmektedir. Bu suyun 3’te 2’si hücreler içerisinde, geriye kalan kısmı ise dokular arası sıvıda ve kanda bulunmaktadır. İnsanın fizyolojik gereksinimi olan suyu her gün düzenli olarak karşılamak zorundadır. Bu suyun yaklaşık %50’sini içeceklerden, %35’ini yiyeceklerden ve %15`ini de oksidasyon suyu olarak vücuttaki gıdaların yakılmasından sağlar.

Endüstride Hal Değişiminin Önemi



Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
22 Haziran 2019 Cumartesi