Bitki Topluluklarının Dağılışını Etkileyen Faktörler 10. Sınıf


Kategoriler: 10. Sınıf Coğrafya, Coğrafya, Doğal Sistemler 10. Sınıf

Bitki örtüsü türü ve dağılışı üzerinde en önemli faktör iklimdir. Yeryüzünde sıcaklık, nem ve yağışın farklılık göstermesi bitki örtüsünün de değişmesine yol açar. Nemli ve yağışlı yerlerde bitki örtüsü gür, kurak ve yarı kurak yerlerde ise cılızdır.



  • Okyanusal iklim -› Geniş yapraklı orman
  • Ekvatoral iklim -› Tropikal yağmur ormanı
  • Savan iklimi -› Savan
  • Tundra iklimi -› Tundra bitki toplulukları yaygın olarak görülür.

Bilgi Kuşağı: Sıcak ve ılıman kuşakta yağış koşullarının elverişli olduğu yerlerde bitki örtüsü hızlı büyüme gösterir. Soğuk kuşağa doğru sıcaklığın azalmasına bağlı olarak bitki örtüsü cılızlaşır.

2. Yer Şekilleri

  • Yeryüzündeki bitki topluluklarının dağılışı üzerinde yükselti, eğim, bakı ve dağların uzanış doğrultusu etkilidir. Denize bakan yamaçlarda nem ve yağış koşulları elverişli olduğu için bitki örtüsü sık ve gürdür. Güneşe dönük yamaçlar bakı konumunu yaşadığından sıcaktır ve bitki örtüsünün gelişmesi için uygun ortam oluşturur. Yer şekillerinin engebeli ve dağlık olduğu yerlerde kısa mesafede iklimin çeşitlenmesi bitki türü çeşitliliğini arttırır.
  • Bir dağ yamacı boyunca yükseldikçe orman örtüsü gürleşir, belli bir yükseklikten sonra cılızlaşır ve ortadan kalkar. Yani yükseltiye bağlı sıcaklık, nem ve yağış koşullarının değişmesi bitkilerin kuşaklar oluşturmasına neden olur.

3. Toprak



Bitkiler yaşamlarını kendi koşullarına uygun toprak tiplerinde sürdürürler. Örneğin tuzlu ve kireçli topraklar bitkilerin yetişmesi için uygun koşullar sağlamazken, nemli ve mineralli topraklar bitkilerin yetişmesi için elverişlidir.
Örneğin,
Kurak ve yarı kurak toprak özelliği -› otsu bitkiler
Nemli yağışlı topraklar -› ormanlar için elverişli koşullar sağlar.

4. Biyolojik faktörler

İnsanoğlu tarihin ilk günlerinden beri savaşlar, tarım alanları açma, orman yangınları, meraların aşırı otlatılması, yol yapımı, sanayileşme gibi nedenlerle bitki örtüsünü tahrip etmiştir.
Örneğin,
Kızılçam ormanları -› maki -› garig
Karadeniz ormanları -› psödomakiler insan faktörüyle oluşmuştur.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
15 Haziran 2019 Cumartesi