Basit Makineler: Vida (8.sınıf)


Kategoriler: 8. Sınıf Fen Bilimleri, Basit Makineler, Fen Bilimleri

Vida eğik düzlemin spiral şekline getirilmiş hâlidir. Başka bir ifade ile vida, silindirin etrafına bir eğik düzlemin sarılması ile oluşan basit makinedir. Sarmal görünüşlü bir merdivenle düz bir merdiven arasındaki benzerlik, vida ile eğik düzlem arasındaki benzerliğin aynısıdır. Sarmal görünüşlü bir merdivenle belli bir yüksekliğe, düz merdivene göre daha uzun bir yol kat edilerek daha kolay (daha az kuvvet uygulanarak) çıkılır.

Bir çivi tahtaya çekiçle vurularak çakılırken, bir vida sarmal eğik düzleminden dolayı döndürülerek sokulur. Döndürme hareketi bir kaldıraca uygulanan kuvvet gibi bir kuvvet uygulamayı gerektirir. Vida kullanım açısından kaldıraç ile eğik düzlemi birleştiren bir basit makine olarak nitelendirilebilir.



Vida cisimleri birbirine tutturmak için kullanılır. Vidayı döndüren kuvvet, kısa bir yol boyunca etkiyen ve vidayı içeriye doğru hareket ettiren daha büyük bir kuvvete dönüştürülür. Vidanın iki dişi arasındaki uzaklığa vida adımı denir. Vida bir tam dönüş yaptığında zemine bir vida adımı kadar saplanır. Vidanın yüzeye saplanma miktarı, vida adımı ile vidanın dönüş sayısının çarpımına eşittir.

Soru: Şekildeki sistem dengededir. Buna göre K, L ve M cisimleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangilerinin doğruluğu kesindir? (Eşit bölmeli çubuğun ağırlığı ihmal edilecek.)
I. K cisminin ağırlığı, L cisminin ağırlığından büyüktür.
II. L cisminin ağırlığı, M cisminin ağırlığından büyüktür.
III. K cisminin ağırlığı, M cisminin ağırlığına eşittir.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
13 Haziran 2020 Cumartesi