Kimyasal Tepkimelerde Hesaplamalar Soruları ve Çözümleri 10. Sınıf


Kategoriler: 10. sınıf Kimya, Kimya, Kimyanın Temel Kanunları ve Kimyasal Hesaplamalar

Kimyasal tepkimeler gerçekleşirken çevre ile ısı alışverişi meydana gelir. Gerçekleşirken çevreden ısı alan tepkimelere endotermik tepkime, çevreye ısı veren tepkimelere ekzotermik tepkime denir. Analiz tepkimeleri ve N2 gazının yanması olayları endotermik; diğer yanma olayları, nötrleşme ve sentez tepkimeleri ekzotermik tepkimelerdir.

KİMYASAL HESAPLAMALAR: Kimyasal olaylarda harcanan veya oluşan madde miktarlarının hesaplanmasına kimyasal hesaplama (stoklyometri) denir. Kimyasal hesaplama yapılırken,
1. Tepkime denklemi yazılır ve denkleştirilir.
2. Miktarı verilen maddenin mol sayısı hesaplanır.
3. Hesaplanan maddenin mol sayısından denklemdeki katsayılar yardımıyla miktarı istenen maddenin mol sayısına geçiş yapılır.
4. Safsızlık içeren maddelerin saf olan kısmı tepkimeye girer. Saf olan kısım mole çevrilerek hesaplama yapılır.
5. Tepkimeye giren maddelerden en az biri tamamen tükeniyorsa tam verimli tepkime gerçekleşir.

Sınırlayıcı Bileşen Soruları: Bir tepkimede tamamı harcanan ve oluşan madde miktarını belirleyen maddeye sınırlayıcı bileşen denir.

Verim Hesabı: Daha önce de bahsettiğimiz gibi bir tepkimeye giren maddelerden en az bir tanesi tükeniyorsa tam verimli tepkime gerçekleşir. Tepkime tam verimli değilse maddeler tepkimenin verimine göre harcanır ve oluşur.

Teorik Verim: Bir kimyasal tepkimede tepkimenin tam verimle gerçekleştiği kabul edilerek hesaplanan madde miktarıdır.

Gerçek Verim: Tepkimede oluşması beklenen değil gerçekte oluşan madde miktarıdır. Gerçek verimin daha düşük olması tepkimenin tam verimle gerçekleşmediği anlamına gelir. Bu tür tepkimelerde farklı etkenler verimin azalmasına yol açabilir. Tepkimenin denge halinde (çift yönlü yani tersinir) gerçekleşmesi, tepkimeye giren maddelerin safsızlık içermesi, tepkime sırasındaki madde kayıpları, tepkime esnasında ikinci bir tepkimenin daha gerçekleşerek reaktifleri kullanması gibi faktörler verimin % 100 olmamasının nedenleridir.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
13 Haziran 2020 Cumartesi