Dünya Edebiyatında Masal

Masalın ortaya çıkışıyla ilgili pek çok görüş ortaya konmuştur. Yaygın görüşe göre masalların kaynağı Yunan ve Hint mitolojileridir.



Pançatantra: “Beş masal kitabı” anlamına gelmekte olup Hint masal kitaplarının en eskisidir. Eserin yazarı hakkında bilgimiz yoktur. Giriş kısmında, Vişnuşarman adında bir bilgin tarafından padişahın üç oğluna anlatıldığı yazılmaktadır. Pançatantra, bir siyasetname ve devlet yönetimi kitabıdır.

Binbir Gece Masalları: Dünya klasikleri arasına giren ve Batı dillerine de çevrilen Arap masalları külliyatıdır. Anlatıcısı Şehrazat’tır. Binbir Gece Masalları’nın kahramanları Şehriyar adlı bir şehzade ile Şehrazat adlı eşidir. Masalların konusu ise Şehriyar’ın kadınların ihanetine uğraması sonucu her gece sonunda bir kadını öldürmesiyle başlar. Eser, başvezirinin kızı Şehrazat’ın Şehriyar ile evlenip kadınları kurtarmak için anlattığı ve binbir gece boyunca, sabahın ilk ışıkları doğuncaya kadar anlattığı ve sonunda Şehrazat’ın başarısıyla sonuçlanan bir anlatmalar bütünüdür. Şehrazat’ın anlattığı masalların konusu ise mitolojik kökenli masallar, yaşamış kişilerin hayatları etrafında anlatılan hikâyeler, hayvan masalları ve fıkralar olmak üzere çok çeşitlidir. Eser, birçok dile çevrilmiş, asırlarca geniş bir coğrafyada dilden dile dolaşmış, eserdeki bazı masallar sinemaya uyarlanmış, edebi eserlerde işlenmiştir.

Binbir Gündüz Masalları: Yazarı ve yazılış tarihi bilinmemektedir. İran masalları arasındadır. Eser, âdeta Arapların Binbir Gece Masalları’na karşı nazire yani benzer olarak düzenlenmiştir. Binbir Gece Masallarında kadınların, Binbir Gündüz Masallarında ise erkeklerin vefasızlığından söz edilmektedir. Binbir Gece Masalları geceleri, Binbir Gündüz Masalları ise gündüzleri anlatılır. Binbir Gündüz Masalları’ndaki metinler Binbir Gece Masalları’na göre daha uzundur. Bu sebepten kitaptaki masal sayısı Binbir Gece Masallarına göre daha azdır. Binbir Gündüz Masalları’ndaki Seyfülmüluk, Rıdvan Şah gibi bazı masallar bağımsız kitap boyutunda yayımlanmıştır.



Grimm Masalları: Jakob Ludwig Karl Grimm (1785-1863) ve Wilhelm Grimm (1786-1859) kardeşler, Alman masallarını derlemişler ve daha sonra ilk metinleri iki cilt hâlinde Kinder und Hausmarchen (Çocuk ve Yuva Masalları) adıyla yayımlamışlardır. Ülkü Tamer’in şiir diliyle aktardığı Şeytanün Altınları (İstanbul 1970) adlı masal kitabı, Grimm Kardeşler’le ilgili en dikkati çekici Türkçe çeviridir. Pamuk Prenses ve Yedi Cüceler, Rapunzel, Hansel ve Gretel, Bremen Mızıkacıları, Parmak Çocuk, Uyuyan Güzel, Fareli Köyün Kavalcısı, Kurbağa Prens, Kırmızı Başlıklı Kız, Su Perileri Grimm Masalları’nın en ünlüleridir.

Andersen Masalları: Önemli masal örnekleridir. 1805-1875 yılları arasında yaşayan Andersen ünlü bir Danimarkalı yazar olup roman, gezi kitabı, biyografi ile şiir alanlarından sonra masal yazıcılığında karar kılmıştır. Halktan dinlenilenlerin az da olsa işlenerek yazıldığı bu masallar ilk defa Çocuklara Masallar adıyla (1835) yayımlanmıştır. Günlük dili kullanarak geniş kitlelere ulaşan Andersen adına, ülkesi her yıl verilmek üzere bir de madalya sunma geleneğini başlatmıştır. Kurşun Asker, Kibritçi Kız, Çirkin Ördek Yavrusu, Parmak Çocuk, Sinderella, Karlar Kraliçesi kitaptaki ünlü masallardır.

Perrault Masalları: Fransız Charles Perrault (1623-1703) masal alanında önde gelir. İçinde sekiz masal bulunan ve Türkçeye Annemin Masalları adıyla çevrilen eseriyle tanınır.

Temel Yeterlilik Sınavı (TYT)
30 Haziran 2018 Cumartesi