Verilen metin, Ali Fuat Cebesoy'un Mondros Ateşkes Antlaşması hakkındaki düşüncelerini içermektedir. Metni ve seçenekleri adım adım inceleyelim:
- Metin Analizi:
- "2 Kasım 1918 tarihinde mütareke şartları ordulara bildirildi." Bu ifade, anlaşma şartlarının orduya tebliğ edildiğini gösterir.
- "Bulgarlar kayıtsız şartsız teslim oldular." Bu, önemli bir tarihi olayı belirtir.
- "Galip devletler sözlerinde duracaklar mıydı? Yoksa bir kin ve intikam politikası mı güdeceklerdi?" Bu sorular, galip devletlerin niyetleri hakkında şüphe ve endişe taşımaktadır.
- Seçeneklerin Değerlendirilmesi:
- A) Ordudan anlaşma şartlarına uyulması istenmiştir.
Metinde "mütareke şartları ordulara bildirildi" ifadesi yer almaktadır. Şartların bildirilmesi, bu şartlara uyulmasının beklendiği veya istendiği anlamına gelir. Dolayısıyla bu ifade söylenebilir.
- B) Galip devletler Osmanlı'nın teslimi konusunda bazı noktalarda söz vermişlerdir.
Metinde "Galip devletler sözlerinde duracaklar mıydı?" sorusu geçmektedir. Bu soru, galip devletlerin daha önce bazı konularda (muhtemelen Osmanlı'nın teslimi veya geleceği ile ilgili) sözler verdiğini ima eder. Dolayısıyla bu ifade söylenebilir.
- C) Galip devletlerin kin ve intikam politikası gütme ihtimali vardır.
Metinde "Yoksa bir kin ve intikam politikası mı güdeceklerdi?" sorusu doğrudan bu ihtimali dile getirmektedir. Dolayısıyla bu ifade söylenebilir.
- D) Bulgarların kayıtsız şartsız teslim olmalarının bize etkisi olmamıştır.
Metinde "Bulgarlar kayıtsız şartsız teslim oldular" ifadesi geçmektedir. Ancak metin, bu teslimiyetin Osmanlı Devleti (bize) üzerindeki etkisi hakkında hiçbir bilgi vermemektedir. Metinde bir etkinin olup olmadığına dair bir çıkarım yapmak mümkün değildir. Tarihi bilgiye göre ise Bulgaristan'ın savaştan çekilmesi, Osmanlı Devleti'nin Almanya ile kara bağlantısını kesmiş ve Mondros Ateşkes Antlaşması'nı imzalamasında önemli bir etken olmuştur. Dolayısıyla, "etkisi olmamıştır" demek hem metinden çıkarılamaz hem de tarihi gerçeklerle çelişir. Bu nedenle, metindeki bilgilere dayanarak bu ifadenin söylenemeyeceği sonucuna varılır.
- A) Ordudan anlaşma şartlarına uyulması istenmiştir.
Metinde Bulgarların teslimiyetinden bahsedilse de, bu durumun Osmanlı'ya olan etkisi hakkında herhangi bir bilgi verilmemiştir. Dolayısıyla, "etkisi olmamıştır" şeklinde kesin bir yargıya varmak metne göre mümkün değildir.
Cevap D seçeneğidir.