🪄 İçerik Hazırla
🎓 6. Sınıf 📚 6. Sınıf Fen Bilimleri

📄 6. Sınıf Fen Bilimleri: Bağımlı bağımsız değişkenler Çalışma Kağıdı

📌 1. Doğru / Yanlış

1. Bir deneyde bizim tarafımızdan bilinçli olarak değiştirilen değişkene bağımsız değişken denir.

2. Bağımlı değişken, bağımsız değişkenden etkilenen ve deneyde ölçülen sonuçtur.

3. Bir deneyde sabit tutulan, miktarı hiç değiştirilmeyen değişkenlere bağımsız değişken denir.

4. Aynı deneyde birden fazla bağımsız değişkeni aynı anda değiştirmek, deneyin sonucunu daha güvenilir yapar.

5. Sıcaklığın çözünme hızına etkisini araştıran bir deneyde, suyun sıcaklığı bağımsız değişkendir.

✏️ 2. Boşluk Doldurma

1. Bir deneyde miktarı veya durumu sabit tutulan etkenlere değişken denir.
2. Deneyde bizim değiştirdiğimiz ve etkisini merak ettiğimiz değişkene değişken adı verilir.
3. Bağımsız değişkene bağlı olarak değişen ve ölçtüğümüz sonuca değişken denir.
4. Işığın bitki büyümesine etkisini araştırırken, bitkilerin aldığı ışık miktarı deneyin değişkenidir.
5. Bir deneyde sadece tek bir bağımsız değişkenin değiştirilmesi, deneyin sonuç vermesi için gereklidir.

🔗 3. Kavram Eşleştirme

« Deneyde bizim değiştirdiğimiz, etkisi incelenen faktör.
« Bağımsız değişkene bağlı olarak değişen, ölçülen sonuç.
« Deney süresince sabit tutulan ve etkisi incelenmeyen faktör.
« Bir hipotezi test etmek için hazırlanan kontrollü ortam.
« Bir deneyden önce ortaya atılan, doğruluğu test edilecek olan bilimsel iddia.

✍️ 4. Kısa Cevaplı Sorular

1. Farklı zeminlerin sürtünme kuvvetine etkisini araştıran bir deneyde, zemin türü (tahta, halı, beton) hangi değişken türüdür?

2. Bir öğrenci özdeş iki saksı bitkisinden birini günde \(100\) mL, diğerini ise günde \(500\) mL suluyor. Bu deneyde bitkilerin boylarındaki uzama miktarı hangi değişkendir?

3. Aynı sıcaklıktaki sulara farklı miktarlarda şeker atılarak çözünme süreleri ölçülüyor. Bu deneyde suyun sıcaklığı ve miktarı hangi değişken sınıfına girer?

🎯 5. Çoktan Seçmeli Sorular

1. Bir öğrenci, ampul sayısının devredeki parlaklığa etkisini araştırmak istiyor. Bunun için iki farklı elektrik devresi kuruyor. Bu deneydeki bağımsız değişken aşağıdakilerden hangisidir?

2. Bir araştırmacı, farklı sıcaklıktaki özdeş sulara eşit miktarda küp şeker atarak çözünme sürelerini kronometre ile ölçüyor. Bu deneydeki bağımlı değişken aşağıdakilerden hangisidir?

3. I. Bitki türü
II. Sulama miktarı
III. Işık miktarı

Bir araştırmacı, ışığın bitki büyümesine etkisini gözlemlemek için özdeş iki saksı bitkisi kullanıyor. Bitkilerden birini karanlık odaya, diğerini ise güneş alan bir yere koyuyor. Her iki bitkiye de her gün eşit miktarda su veriyor. Yukarıda verilenlerden hangileri bu deneyde 'kontrol edilen (sabit tutulan)' değişkenlerdendir?

4. Bir deneyde 'kontrol edilen değişkenlerin' sabit tutulmasının temel amacı nedir?

5. Bir öğrenci, özdeş iki oyuncak arabayı aynı yükseklikten bırakarak biri pürüzsüz tahta zeminde, diğeri ise pürüzlü halı zeminde ne kadar yol aldıklarını ölçüyor. Bu deneyle ilgili yapılan eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

📝 6. Açık Uçlu Klasik Sorular

1. Bir öğrenci, 'Pillerin sayısı arttıkça devredeki ampulün parlaklığı artar mı?' sorusuna cevap aramak için bir deney tasarlayacaktır. Bu deney için kurması gereken iki farklı düzeneği; bağımlı, bağımsız ve kontrol edilen değişkenleri belirterek açıklayınız.

2. Bir saksı bitkisinin gelişimine toprağın nem oranının etkisini incelemek isteyen bir araştırmacı, özdeş iki saksı bitkisi alıyor. Birinci saksıyı kuru toprakla, ikinci saksıyı ise nemli toprakla dolduruyor. Her iki saksıyı da aynı odada, aynı miktarda güneş ışığı alacak şekilde yan yana koyuyor. Bu deneydeki bağımsız değişkeni, bağımlı değişkeni ve en az iki tane kontrol edilen değişkeni yazınız.

3. Bilimsel bir deneyde neden sadece bir tane bağımsız değişken olmalıdır? Birden fazla bağımsız değişken değiştirilirse ne gibi bir sorunla karşılaşılır? Açıklayınız.