🎓 10. Sınıf
📚 10. Sınıf Matematik
💡 10. Sınıf Matematik: İki nokta arası uzaklık ve doğru parçasını bölme Çözümlü Örnekler
10. Sınıf Matematik: İki nokta arası uzaklık ve doğru parçasını bölme Çözümlü Örnekler
Örnek 1:
Analitik düzlemde A(2, 3) ve B(6, 7) noktaları veriliyor. Buna göre A ve B noktaları arasındaki uzaklığı bulunuz. 💡
Çözüm:
Bu soruyu çözmek için iki nokta arasındaki uzaklık formülünü kullanacağız. Formül şu şekildedir:
\[ d = \sqrt{(x_2 - x_1)^2 + (y_2 - y_1)^2} \]
Burada \( (x_1, y_1) \) ve \( (x_2, y_2) \) noktalarımızın koordinatlarıdır.
1. Noktalarımızı belirleyelim: \( A(x_1, y_1) = (2, 3) \) ve \( B(x_2, y_2) = (6, 7) \).
2. Formüldeki değerleri yerine koyalım:
\[ d = \sqrt{(6 - 2)^2 + (7 - 3)^2} \]
3. Parantez içindeki farkları hesaplayalım:
\[ d = \sqrt{(4)^2 + (4)^2} \]
4. Kareleri alalım:
\[ d = \sqrt{16 + 16} \]
5. Toplama işlemini yapalım:
\[ d = \sqrt{32} \]
6. Karekökü sadeleştirelim. \( 32 = 16 \times 2 \) olduğundan:
\[ d = \sqrt{16 \times 2} = \sqrt{16} \times \sqrt{2} = 4\sqrt{2} \]
Sonuç olarak, A ve B noktaları arasındaki uzaklık \( 4\sqrt{2} \) birimdir. ✅
Örnek 2:
Analitik düzlemde C(-1, 4) ve D(5, -2) noktaları veriliyor. C ve D noktaları arasındaki uzaklık kaç birimdir? 🤔
Çözüm:
İki nokta arasındaki uzaklık formülünü tekrar hatırlayalım:
\[ d = \sqrt{(x_2 - x_1)^2 + (y_2 - y_1)^2} \]
Burada \( C(x_1, y_1) = (-1, 4) \) ve \( D(x_2, y_2) = (5, -2) \).
1. Koordinatları formüle yerleştirelim:
\[ d = \sqrt{(5 - (-1))^2 + (-2 - 4)^2} \]
2. Farkları hesaplayalım:
\[ d = \sqrt{(5 + 1)^2 + (-6)^2} \]
\[ d = \sqrt{(6)^2 + (-6)^2} \]
3. Kareleri alalım:
\[ d = \sqrt{36 + 36} \]
4. Toplayalım:
\[ d = \sqrt{72} \]
5. Karekökü sadeleştirelim. \( 72 = 36 \times 2 \) olduğundan:
\[ d = \sqrt{36 \times 2} = \sqrt{36} \times \sqrt{2} = 6\sqrt{2} \]
C ve D noktaları arasındaki uzaklık \( 6\sqrt{2} \) birimdir. 👉
Örnek 3:
Analitik düzlemde A(1, 2) ve B(7, 10) noktalarını birleştiren doğru parçasının orta noktasının koordinatlarını bulunuz. 📍
Çözüm:
Doğru parçasının orta noktasının koordinatlarını bulmak için orta nokta formülünü kullanırız. Eğer \( A(x_1, y_1) \) ve \( B(x_2, y_2) \) noktaları verildiyse, orta nokta M'nin koordinatları \( M\left(\frac{x_1 + x_2}{2}, \frac{y_1 + y_2}{2}\right) \) olur.
1. Verilen noktalarımız: \( A(x_1, y_1) = (1, 2) \) ve \( B(x_2, y_2) = (7, 10) \).
2. Formüldeki değerleri yerine koyalım:
\[ M_x = \frac{1 + 7}{2} \]
\[ M_y = \frac{2 + 10}{2} \]
3. Hesaplamaları yapalım:
\[ M_x = \frac{8}{2} = 4 \]
\[ M_y = \frac{12}{2} = 6 \]
Bu durumda, doğru parçasının orta noktasının koordinatları \( (4, 6) \) olur. ✅
Örnek 4:
K(-3, 5) ve L(9, -7) noktaları arasındaki doğru parçasının orta noktasının koordinatları nedir? 🧭
Çözüm:
Orta nokta formülünü kullanarak bu soruyu çözeceğiz: \( M\left(\frac{x_1 + x_2}{2}, \frac{y_1 + y_2}{2}\right) \).
1. Noktalarımız: \( K(x_1, y_1) = (-3, 5) \) ve \( L(x_2, y_2) = (9, -7) \).
2. Formüldeki değerleri yerine koyalım:
\[ M_x = \frac{-3 + 9}{2} \]
\[ M_y = \frac{5 + (-7)}{2} \]
3. Hesaplamaları yapalım:
\[ M_x = \frac{6}{2} = 3 \]
\[ M_y = \frac{-2}{2} = -1 \]
Orta noktanın koordinatları \( (3, -1) \) olarak bulunur. 🗺️
Örnek 5:
Analitik düzlemde A(1, 5) noktasından başlayıp B(7, 17) noktasına kadar giden doğru parçasını, A'ya yakın uçtan başlayarak 1/3 oranında bölen C noktasının koordinatlarını bulunuz. 📏
Çözüm:
Bir doğru parçasını belirli bir oranda bölen noktanın koordinatlarını bulmak için içten bölme formülünü kullanırız. Eğer \( A(x_1, y_1) \) ve \( B(x_2, y_2) \) noktaları verildiyse ve C noktası bu doğru parçasını \( m:n \) oranında içten bölüyorsa, C'nin koordinatları şu şekilde bulunur:
\[ C\left(\frac{nx_1 + mx_2}{m+n}, \frac{ny_1 + my_2}{m+n}\right) \]
Soruda verilen oran 1/3'tür. Bu, C noktasının A'ya olan uzaklığının, C'nin B'ye olan uzaklığına oranının 1/3 olduğu anlamına gelir. Yani \( AC:CB = 1:3 \) olmalıdır. Bu durumda \( m=1 \) ve \( n=3 \) alabiliriz.
1. Noktalarımız: \( A(x_1, y_1) = (1, 5) \) ve \( B(x_2, y_2) = (7, 17) \).
2. Oranımız: \( m=1 \), \( n=3 \).
3. Formüldeki değerleri yerine koyalım:
\[ C_x = \frac{3 \times 1 + 1 \times 7}{1+3} = \frac{3 + 7}{4} = \frac{10}{4} = \frac{5}{2} \]
\[ C_y = \frac{3 \times 5 + 1 \times 17}{1+3} = \frac{15 + 17}{4} = \frac{32}{4} = 8 \]
Bu durumda C noktasının koordinatları \( \left(\frac{5}{2}, 8\right) \) olur. 📌
Örnek 6:
P(-2, -4) ve Q(10, 8) noktaları veriliyor. P ve Q noktalarını birleştiren doğru parçasını, P'ye yakın uçtan başlayarak 2/1 oranında bölen R noktasının koordinatlarını bulunuz. ➡️
Çözüm:
Bu soruda da doğru parçasını içten bölen noktanın koordinatlarını bulacağız. Oran \( PR:RQ = 2:1 \) olarak verilmiş. Bu durumda \( m=2 \) ve \( n=1 \) olur.
1. Noktalarımız: \( P(x_1, y_1) = (-2, -4) \) ve \( Q(x_2, y_2) = (10, 8) \).
2. Oranımız: \( m=2 \), \( n=1 \).
3. Formüldeki değerleri yerine koyalım:
\[ R_x = \frac{n x_1 + m x_2}{m+n} = \frac{1 \times (-2) + 2 \times 10}{2+1} = \frac{-2 + 20}{3} = \frac{18}{3} = 6 \]
\[ R_y = \frac{n y_1 + m y_2}{m+n} = \frac{1 \times (-4) + 2 \times 8}{2+1} = \frac{-4 + 16}{3} = \frac{12}{3} = 4 \]
R noktasının koordinatları \( (6, 4) \) olarak bulunur. 👍
Örnek 7:
Bir harita üzerinde A noktası (3, 4) ve B noktası (9, 12) olarak işaretlenmiştir. İki nokta arasındaki en kısa mesafeyi (kuş uçuşu) hesaplayınız. Eğer bu mesafenin yarısı kadar bir mesafe ilerlemek isterseniz, tam olarak hangi noktaya ulaşırsınız? 🗺️
Çözüm:
Bu soruda hem iki nokta arasındaki uzaklığı hem de bir doğru parçasının orta noktasını bulacağız.
Önce A ve B noktaları arasındaki uzaklığı hesaplayalım:
1. Noktalarımız: \( A(x_1, y_1) = (3, 4) \) ve \( B(x_2, y_2) = (9, 12) \).
2. Uzaklık formülü: \( d = \sqrt{(x_2 - x_1)^2 + (y_2 - y_1)^2} \)
\[ d = \sqrt{(9 - 3)^2 + (12 - 4)^2} \]
\[ d = \sqrt{(6)^2 + (8)^2} \]
\[ d = \sqrt{36 + 64} \]
\[ d = \sqrt{100} = 10 \]
İki nokta arasındaki en kısa mesafe 10 birimdir.
Şimdi bu mesafenin yarısı kadar ilerleyerek ulaşılacak noktayı bulalım. Bu, A ve B noktalarının orta noktası olacaktır.
1. Orta nokta formülü: \( M\left(\frac{x_1 + x_2}{2}, \frac{y_1 + y_2}{2}\right) \)
\[ M_x = \frac{3 + 9}{2} = \frac{12}{2} = 6 \]
\[ M_y = \frac{4 + 12}{2} = \frac{16}{2} = 8 \]
Bu durumda, mesafenin yarısı kadar ilerlediğinizde ulaşacağınız nokta \( (6, 8) \) olur. 📍
Örnek 8:
Bir spor salonunda, iki farklı egzersiz istasyonu arasındaki mesafeyi ölçmek istiyoruz. İstasyon A'nın koordinatları (1, 2) ve İstasyon B'nin koordinatları (7, 10) olarak verilmiş olsun. Bu iki istasyon arasındaki tam mesafeyi ve eğer bu mesafenin tam ortasında bir su sebili varsa, bu su sebilinin yerini belirleyelim. 💧
Çözüm:
Bu problemde, iki nokta arasındaki uzaklığı ve orta noktayı hesaplayacağız. Bu, spor salonunda egzersiz yaparken veya ekipman yerleştirirken faydalı olabilir.
İstasyon A(1, 2) ve İstasyon B(7, 10) arasındaki mesafeyi hesaplayalım:
1. Noktalarımız: \( A(x_1, y_1) = (1, 2) \) ve \( B(x_2, y_2) = (7, 10) \).
2. Uzaklık formülü: \( d = \sqrt{(x_2 - x_1)^2 + (y_2 - y_1)^2} \)
\[ d = \sqrt{(7 - 1)^2 + (10 - 2)^2} \]
\[ d = \sqrt{(6)^2 + (8)^2} \]
\[ d = \sqrt{36 + 64} \]
\[ d = \sqrt{100} = 10 \]
İki egzersiz istasyonu arasındaki mesafe 10 birimdir.
Şimdi, bu mesafenin tam ortasında yer alan su sebilinin koordinatlarını bulalım (orta nokta):
1. Orta nokta formülü: \( M\left(\frac{x_1 + x_2}{2}, \frac{y_1 + y_2}{2}\right) \)
\[ M_x = \frac{1 + 7}{2} = \frac{8}{2} = 4 \]
\[ M_y = \frac{2 + 10}{2} = \frac{12}{2} = 6 \]
Su sebilinin yerinin koordinatları \( (4, 6) \) olacaktır. Bu, hem istasyonlara eşit uzaklıkta olmasını sağlar. 🏃♀️
Daha Fazla Soru ve İçerik İçin QR Kodu Okutun
https://www.eokultv.com/atolye/10-sinif-matematik-iki-nokta-arasi-uzaklik-ve-dogru-parcasini-bolme/sorular