Sorunun Çözümü
Bir deneyde bir değişkenin (bağımsız değişken) etkisini incelemek için, diğer tüm değişkenlerin (kontrollü değişkenler) sabit tutulması gerekir. Bu durum, "kontrollü deney" ilkesidir.
- Deneyin Amacı: Öğrenci, ampul parlaklığının iletkenin cinsine (malzeme türüne) bağlı olduğunu ispatlamak istiyor. Bu durumda, iletkenin cinsi bağımsız değişkendir.
- Kontrol Edilmesi Gereken Değişkenler: Bir iletkenin direnci \(R = \rho \frac{L}{S}\) formülü ile ifade edilir. Burada \(\rho\) özdirenç (malzeme cinsine bağlı), \(L\) uzunluk ve \(S\) kesit alanıdır. İletkenin cinsinin etkisini gözlemlemek için, uzunluk (\(L\)) ve kesit alanı (\(S\)) sabit tutulmalıdır.
- Seçeneklerin İncelenmesi:
- A) Gümüş (L, S) ve Bakır (2L, 3S). Uzunluk ve kesit alanı farklı.
- B) Bakır (L, S) ve Gümüş (2L, S). Uzunluk farklı.
- C) Gümüş (L, S) ve Bakır (L, S). Uzunluk (L) ve kesit alanı (S) aynıdır, sadece iletkenin cinsi (Gümüş ve Bakır) farklıdır. Bu seçenek, deneyin amacına uygun kontrollü bir karşılaştırma sağlar.
- D) Gümüş (2L, S) ve Bakır (2L, 2S). Kesit alanı farklı.
Bu nedenle, iletkenin cinsinin etkisini doğru bir şekilde gözlemleyebilmek için, uzunluk ve kesit alanı aynı olan, ancak farklı malzemelerden yapılmış iletkenler kullanılmalıdır.
Cevap C seçeneğidir.