Sorunun Çözümü
Verilen ışın diyagramını inceleyelim:
- Asal eksene paralel gelen ışınlar, aynadan yansıdıktan sonra asal eksen üzerindeki tek bir noktada toplanmaktadır.
- Bu özellik, çukur aynalara (konkav aynalar) aittir. Paralel ışınların toplandığı bu nokta, aynanın odak noktasıdır.
Şimdi bir çukur aynanın görüntü oluşturma özelliklerini hatırlayalım:
- Cisim odak ile ayna arasına konulduğunda: Sanal, düz ve cisimden büyük görüntü oluşur. (Seçenek B'deki gibi)
- Cisim odak noktasına konulduğunda: Görüntü sonsuzda oluşur.
- Cisim odak ile merkez arasına konulduğunda: Gerçek, ters ve cisimden büyük görüntü oluşur. (Seçenek C'deki gibi)
- Cisim merkez noktasına konulduğunda: Gerçek, ters ve cisimle aynı boyda görüntü oluşur.
- Cisim merkez dışına konulduğunda: Gerçek, ters ve cisimden küçük görüntü oluşur. (Seçenek A'daki gibi)
Şimdi seçenekleri değerlendirelim:
- A) Cisim düz, görüntü ters ve küçüktür. Bu, cismin merkez dışına konulduğu durumda mümkündür.
- B) Cisim düz, görüntü düz ve büyüktür. Bu, cismin odak ile ayna arasına konulduğu durumda mümkündür.
- C) Cisim düz, görüntü ters ve büyüktür. Bu, cismin odak ile merkez arasına konulduğu durumda mümkündür.
- D) Cisim düz, görüntü düz ve küçüktür. Çukur aynalar, düz görüntü oluşturduğunda (sanal görüntü) bu görüntü her zaman cisimden büyüktür. Çukur aynalar, düz ve küçük görüntü oluşturamaz. Düz ve küçük görüntü sadece tümsek aynalarda oluşur.
Bu nedenle, çukur ayna için D seçeneğindeki görüntü oluşumu mümkün değildir.
Cevap D seçeneğidir.