Verilen metinde Büyük Selçuklu Devleti Veziri Nizamülmülk'ün devletin görevlerine ilişkin tavsiyeleri yer almaktadır. Bu tavsiyeleri seçeneklerle karşılaştıralım:

• A) Müfettişlerle genel işleyişi kontrol etmek: Metinde "Vergi memurları ve işlerini denetlemek" ifadesi geçmektedir. Bu, genel işleyişin kontrol edilmesi anlamına gelir. Dolayısıyla bu görevler arasındadır.
• B) Ülke bağımsızlığını korumak: Metinde "düşmanın zarar vermesini önlemek de vazifeleridir" ifadesi geçmektedir. Bu, ülkenin bağımsızlığını ve güvenliğini korumak anlamına gelir. Dolayısıyla bu görevler arasındadır.
• C) Toplumsal düzen ve refahı sağlamak: Metinde "Haksız yere kan dökülmesine mani olmak yöneticilerin üzerine farzdır" ifadesi geçmektedir. Bu, adaleti sağlamak ve toplumsal düzeni korumakla doğrudan ilişkilidir. Dolayısıyla bu görevler arasındadır.
• D) Yüksek vergiler ile hazineyi doldurmak: Metinde "hazine ve ambarın doluluğu boşluluğunu ölçmek" ifadesi yer almaktadır. Bu ifade, hazinenin durumunu takip etmek ve yönetmek anlamına gelir, ancak hazineyi yüksek vergilerle doldurmak gibi bir yaklaşımı belirtmez. Nizamülmülk'ün genel devlet anlayışında adil vergilendirme ve halkın refahı ön plandadır, yüksek vergilerle halkı ezmek gibi bir tavsiye bulunmaz. Bu nedenle, metinde bahsedilen görevler arasında yer almaz.

Cevap D seçeneğidir.