Sorunun Çözümü
Grafikte Türkiye'deki kırsal, kentsel ve toplam nüfus miktarları yıllara göre gösterilmektedir. Her bir seçeneği grafikteki verilere göre inceleyelim:
- A) Kentsel nüfusun en az olduğu yıl 1927'dir.
- 1927 kentsel nüfus (mor bar): Yaklaşık 5 milyon kişi.
- Diğer yıllardaki kentsel nüfuslar (1960: ~7 milyon, 1980: ~19 milyon, 1990: ~25 milyon) 1927'den daha fazladır.
- Bu ifade grafiğe göre doğrudur.
- B) Kırsal nüfusun, toplam nüfus içindeki oranı sürekli azalmıştır.
- Oranları hesaplayalım:
- 1927: Kırsal \(\approx 9\) milyon, Toplam \(\approx 14\) milyon. Oran: \( \frac{9}{14} \approx 0.64 \)
- 1960: Kırsal \(\approx 17\) milyon, Toplam \(\approx 24\) milyon. Oran: \( \frac{17}{24} \approx 0.71 \)
- 1980: Kırsal \(\approx 21\) milyon, Toplam \(\approx 38\) milyon. Oran: \( \frac{21}{38} \approx 0.55 \)
- 1990: Kırsal \(\approx 18\) milyon, Toplam \(\approx 49\) milyon. Oran: \( \frac{18}{49} \approx 0.37 \)
- Oranlar sırasıyla yaklaşık %64, %71, %55, %37 şeklindedir. 1927'den 1960'a oran artmış, sonra azalmıştır. Dolayısıyla "sürekli azalmıştır" ifadesi yanlıştır.
- C) 1990 yılında kentsel nüfus oranı, kırsal nüfus oranından daha yüksektir.
- 1990 kentsel nüfus: Yaklaşık 25 milyon. Kırsal nüfus: Yaklaşık 18 milyon. Toplam nüfus: Yaklaşık 49 milyon.
- Kentsel nüfus oranı: \( \frac{25}{49} \approx 0.51 \) (%51)
- Kırsal nüfus oranı: \( \frac{18}{49} \approx 0.37 \) (%37)
- Kentsel nüfus oranı (%51), kırsal nüfus oranından (%37) daha yüksektir. Bu ifade grafiğe göre doğrudur.
- D) Kentsel nüfus miktarı düzenli olarak artmıştır.
- Kentsel nüfus miktarları (mor barlar):
- 1927: ~5 milyon
- 1960: ~7 milyon (artış)
- 1980: ~19 milyon (artış)
- 1990: ~25 milyon (artış)
- Her yıl bir önceki yıla göre kentsel nüfus artmıştır. Bu ifade grafiğe göre doğrudur.
Yukarıdaki analizlere göre, B seçeneğindeki yargı grafikten çıkarılamaz çünkü kırsal nüfusun toplam nüfus içindeki oranı 1927-1960 yılları arasında artış göstermiştir, sürekli azalmamıştır.
Cevap B seçeneğidir.