Sorunun Çözümü
Verilen metni adım adım inceleyerek takvim, saat ve ölçü birimlerinin değiştirilmesinin amaçlarını belirleyelim:
- Metnin başlangıcı: "Cumhuriyetimizin kurulduğu günlerde Türkiye'de kullanılan takvim ve saat sistemleri ile ölçü birimleri Batı ülkelerinde kullanılanlardan farklıydı. Ağırlık ve uzunluk ölçüleri şehirden şehire bile farklılık gösteriyordu."
- Bu ifade, ülke içinde farklılıkların olduğunu (şehirler arası) ve Batı ülkeleriyle uyumsuzluk yaşandığını göstermektedir.
- Sorunların tespiti: "Bu durum ülke içinde ticari hayatı olumsuz etkilediği gibi dış ilişkilerimizde de aksamalara yol açıyordu."
- "Ülke içinde ticari hayatı olumsuz etkilemesi", ülke içinde birlik sağlamanın (II) amaçlandığını gösterir.
- "Dış ilişkilerimizde de aksamalara yol açması", Batı ile ekonomik ilişkilerde uyum sağlamanın (IV) amaçlandığını gösterir, çünkü metin Batı ülkeleriyle farklılıklardan bahsetmektedir.
- Değişim motivasyonu: "Türk halkının diğer alanlarda olduğu gibi takvim, saat, rakam ve ölçü birimlerinde de çağdaş toplumlarla uyum içinde olmasını istiyordu."
- "Çağdaş toplumlarla uyum içinde olmak" ifadesi, özellikle Batı ülkeleriyle olan ilişkilerde standardizasyon ve entegrasyon arayışını pekiştirir.
- Seçeneklerin değerlendirilmesi:
- I. Millî kültürü geliştirmek: Metinde milli kültürü geliştirme amacı yerine, çağdaş toplumlarla uyum ve uluslararası standartlara geçiş vurgulanmaktadır.
- II. Ülke içinde birlik sağlamak: Şehirden şehire farklılıkların ticari hayatı olumsuz etkilemesi, bu amacın doğrudan bir göstergesidir.
- III. Okur yazar oranını artırmak: Metinde okuryazarlık oranıyla ilgili herhangi bir bilgi veya amaç bulunmamaktadır.
- IV. Batı ile ekonomik ilişkilerde uyum sağlamak: Dış ilişkilerdeki aksamalar ve çağdaş toplumlarla uyum isteği, bu amacın temel nedenlerinden biridir.
Bu analizlere göre, takvim, saat ve ölçülerin değiştirilmesiyle amaçlananlar II. Ülke içinde birlik sağlamak ve IV. Batı ile ekonomik ilişkilerde uyum sağlamak'tır.
Cevap C seçeneğidir.