Sorunun Çözümü
Orantılı çokluklar, birbirine bağlı olarak değişen ve oranları sabit olan çokluklardır. Yani, bir çokluk arttığında diğeri de aynı oranda artar veya azaldığında aynı oranda azalır. Bu durumu her bir seçenek için inceleyelim:
- A) Bir tekerleğin attığı tur sayısı ile aldığı yolun uzunluğu: Bir tekerleğin her turda aldığı yol sabittir (çevresi). Dolayısıyla, attığı tur sayısı arttıkça aldığı yol da doğru orantılı olarak artar. Örneğin, 2 turda 2 katı yol alır. Bu orantılı bir ilişkidir.
- B) Her hafta eşit miktarda para biriktiren bir kişinin biriktirdiği para miktarı ile hafta sayısı: Her hafta biriken para miktarı sabit olduğundan, hafta sayısı arttıkça toplam biriken para miktarı da doğru orantılı olarak artar. Örneğin, 2 haftada 2 katı para birikir. Bu orantılı bir ilişkidir.
- C) Birim küplerin üst üste yerleştirilmesiyle elde edilen yapının yüksekliği ile birim küp sayısı: Bir birim küpün yüksekliği sabit olduğundan, üst üste konulan birim küp sayısı arttıkça yapının yüksekliği de doğru orantılı olarak artar. Örneğin, 2 küpün yüksekliği 2 katıdır. Bu orantılı bir ilişkidir.
- D) Bir kişinin yaşı ile boy uzunluğu: Bir kişinin yaşı arttıkça boyu genellikle artar, ancak bu artış sabit bir oranla gerçekleşmez. Örneğin, bir bebek ilk yılında çok hızlı büyürken, ergenlik döneminde farklı bir hızda büyür ve yetişkinlikte boy uzaması durur. Yaş ile boy arasındaki oran (boy/yaş) sabit değildir. Bu nedenle, yaş ile boy uzunluğu orantılı değildir.
Cevap D seçeneğidir.