🎓 3. Sınıf Doğal Sayılarla Çıkarma İşlemi Test 3 - Ders Notu ve İpuçları
Bu ders notu, doğal sayılarla çıkarma işlemi, sayıları en yakın onluğa ve yüzlüğe yuvarlama, çıkarma işleminde tahmin etme ve gerçek sonuçla tahmini sonuç arasındaki farkı bulma konularını kapsamaktadır. Bu konuları iyi anladığında, testteki tüm soruları kolayca çözebilirsin! 💪
1. Doğal Sayılarla Çıkarma İşlemi: Gerçek Sonucu Bulma ➖
- Çıkarma işlemi, bir bütünden bir kısmını ayırma veya iki miktar arasındaki farkı bulma işlemidir.
- Çıkarma işleminde üç önemli terim vardır:
- Eksilen: En büyük sayıdır, kendisinden bir miktar çıkarılır.
- Çıkan: Eksilen sayıdan ayrılan miktardır.
- Fark (Sonuç): Çıkarma işlemi sonucunda kalan miktardır.
- Çıkarma işlemini yaparken basamakları alt alta doğru yazmaya dikkat etmelisin (birler basamağı alt alta, onlar basamağı alt alta vb.).
- İşleme her zaman birler basamağından başlanır. Gerekirse komşu basamaktan onluk veya yüzlük alınır.
- Örnek: 873 - 239 işlemini yapalım.
Birler basamağında 3'ten 9 çıkmaz, 7 onluktan 1 onluk alırız. 13'ten 9 çıktı 4 kaldı. Onlar basamağında 6'dan 3 çıktı 3 kaldı. Yüzler basamağında 8'den 2 çıktı 6 kaldı. Sonuç 634.873 (Eksilen) - 239 (Çıkan) ----- 634 (Fark)
2. Sayıları Yuvarlama: Tahmin Etmenin Temeli 🔢
Tahmin etme, sayıları daha kolay işlem yapabileceğimiz yuvarlak sayılara dönüştürmektir. Bunun için yuvarlama kurallarını iyi bilmeliyiz.
En Yakın Onluğa Yuvarlama
- Bir sayıyı en yakın onluğa yuvarlarken, sayının birler basamağına bakarız.
- Eğer birler basamağındaki rakam 0, 1, 2, 3 veya 4 ise, sayı kendi onluğunda kalır ve birler basamağı 0 olur. (Aşağı yuvarlanır)
- Eğer birler basamağındaki rakam 5, 6, 7, 8 veya 9 ise, sayı bir sonraki onluğa yuvarlanır ve birler basamağı 0 olur. (Yukarı yuvarlanır)
- Örnekler:
- 372 sayısı, birler basamağı 2 olduğu için 370'e yuvarlanır.
- 123 sayısı, birler basamağı 3 olduğu için 120'ye yuvarlanır.
- 86 sayısı, birler basamağı 6 olduğu için 90'a yuvarlanır.
- 23 sayısı, birler basamağı 3 olduğu için 20'ye yuvarlanır.
- 147 sayısı, birler basamağı 7 olduğu için 150'ye yuvarlanır.
- 215 sayısı, birler basamağı 5 olduğu için 220'ye yuvarlanır.
En Yakın Yüzlüğe Yuvarlama
- Bir sayıyı en yakın yüzlüğe yuvarlarken, sayının onlar basamağına bakarız.
- Eğer onlar basamağındaki rakam 0, 1, 2, 3 veya 4 ise (yani sayı 0-49 arasındaysa), sayı kendi yüzlüğünde kalır ve onlar ile birler basamağı 00 olur. (Aşağı yuvarlanır)
- Eğer onlar basamağındaki rakam 5, 6, 7, 8 veya 9 ise (yani sayı 50-99 arasındaysa), sayı bir sonraki yüzlüğe yuvarlanır ve onlar ile birler basamağı 00 olur. (Yukarı yuvarlanır)
- Örnekler:
- 320 sayısı, onlar basamağı 2 olduğu için 300'e yuvarlanır.
- 160 sayısı, onlar basamağı 6 olduğu için 200'e yuvarlanır.
- 410 sayısı, onlar basamağı 1 olduğu için 400'e yuvarlanır.
- 150 sayısı, onlar basamağı 5 olduğu için 200'e yuvarlanır.
- 750 sayısı, onlar basamağı 5 olduğu için 800'e yuvarlanır.
- 375 sayısı, onlar basamağı 7 olduğu için 400'e yuvarlanır.
⚠️ Dikkat: Sorularda bazen en yakın onluğa, bazen de en yakın yüzlüğe yuvarlaman istenir. Hangi basamağa yuvarlayacağını dikkatlice oku! 👀
3. Çıkarma İşleminde Tahmin Etme 🤔
- Tahmin etme, bir işlemin sonucunu hızlıca ve yaklaşık olarak bulmaktır. Günlük hayatta alışveriş yaparken, bir şeylerin ne kadar süreceğini hesaplarken çok işimize yarar.
- Çıkarma işleminde tahmin yaparken genellikle adımlar şöyledir:
- Önce, eksilen ve çıkan sayıları istenen basamağa (genellikle en yakın onluğa veya yüzlüğe) yuvarlarız.
- Yuvarladığımız bu yeni sayılarla çıkarma işlemini yaparız. Bulduğumuz sonuç tahmini sonuçtur.
- Örnek (En yakın onluğa yuvarlama ile tahmin):
86 - 23 işleminin tahmini sonucunu bulalım:
- 86 sayısını en yakın onluğa yuvarla: 90
- 23 sayısını en yakın onluğa yuvarla: 20
- Şimdi yuvarlanmış sayılarla çıkarma yap: 90 - 20 = 70
- Tahmini sonuç 70'tir.
- Örnek (En yakın yüzlüğe yuvarlama ile tahmin):
520 - 350 işleminin tahmini sonucunu bulalım:
- 520 sayısını en yakın yüzlüğe yuvarla: 500
- 350 sayısını en yakın yüzlüğe yuvarla: 400
- Şimdi yuvarlanmış sayılarla çıkarma yap: 500 - 400 = 100
- Tahmini sonuç 100'dür.
- 💡 İpucu: Tahmin, bize hızlıca yaklaşık bir fikir verir. Tam doğru sonucu bulmak için gerçek işlemi yapmalıyız.
4. Gerçek Sonuç ile Tahmini Sonuç Arasındaki Fark ⚖️
- Bazen bir işlemin hem gerçek sonucunu hem de tahmini sonucunu bulmamız istenir. Sonra da bu iki sonuç arasındaki farkı buluruz.
- Bu fark, tahminimizin gerçek sonuca ne kadar yakın olduğunu gösterir.
- Adımlar:
- Gerçek çıkarma işlemini yaparak gerçek sonucu bul.
- Sayıları istenen basamağa yuvarlayarak tahmini çıkarma işlemini yap ve tahmini sonucu bul.
- Gerçek sonuç ile tahmini sonuç arasındaki farkı bulmak için büyük olandan küçük olanı çıkar.
- Örnek: 372 - 123 işleminin gerçek ve tahmini sonuçları arasındaki farkı bulalım (en yakın onluğa yuvarlayarak).
- Gerçek Sonuç:
372 - 123 ----- 249 - Tahmini Sonuç:
- 372 → 370
- 123 → 120
- 370 - 120 = 250
- Fark: Tahmini sonuç (250) - Gerçek sonuç (249) = 1
- Bu durumda tahmini sonuç, gerçek sonuçtan 1 fazladır.
- Gerçek Sonuç:
5. Problem Çözme Becerileri 🧩
- Matematik problemleri, günlük hayattaki durumları anlamamızı ve çözmemizi sağlar.
- Bir problemi çözerken şu adımları izleyebilirsin:
- Problemi Anla: Ne isteniyor? Hangi bilgiler verilmiş? Anahtar kelimeler neler? (Örn: "kaç kaldı?", "kaç pahalıdır?", "tahmini kaç?")
- Plan Yap: Hangi işlemi yapmalıyım? (Çıkarma mı? Yuvarlama yapıp tahmin mi etmeliyim?)
- Uygula: Planını uygulayarak işlemleri yap.
- Kontrol Et: Cevabın mantıklı mı? Soruyu doğru anladın mı?
- Örnek (Günlük Hayattan): "Ayşe'nin 165 sayfalık bir kitabı var. 44 sayfasını okudu. Tahmini kaç sayfası kaldı?"
- Anla: Toplam sayfa sayısı 165, okunan sayfa sayısı 44. Tahmini kalan sayfa sayısı isteniyor.
- Plan Yap: Sayıları en yakın onluğa yuvarlayıp çıkarma işlemi yapmalıyım.
- Uygula:
- 165 → 170 (en yakın onluğa)
- 44 → 40 (en yakın onluğa)
- 170 - 40 = 130
- Kontrol Et: Gerçek sonuç 165 - 44 = 121. Tahmini sonuç 130, gerçek sonuca yakın ve mantıklı.
Bu notları dikkatlice okuyup anladığında, doğal sayılarla çıkarma ve tahmin etme konularında çok başarılı olacaksın! Bol şans! 🍀