Verilen deneyi adım adım inceleyelim:

• 1. Ebonit çubuğun yüklenmesi: Nötr ebonit çubuk nötr yün kumaşa sürtüldüğünde, ebonit çubuk elektron alarak negatif (-) yüklenir.
• 2. X cisminin yükü: Şekil I'de negatif yüklü ebonit çubuk nötr X cismine yaklaştırıldığında, X cismi indüksiyonla kutuplanır ve ebonit çubuğa doğru çekilir. Sorunun devamında "X cismi... nötr Y elektroskobuna yaklaştırılıyor" ifadesi, X cisminin bir yük taşıdığını ima eder. Genellikle bu tür sorularda, ilk aşamada yüklenen cismin (ebonit çubuk) yükünü taşıyan bir cisim (X) olarak kabul edilir veya X cismi ebonit çubuktan dokunma ile yük almıştır. Bu durumda X cismi negatif (-) yüklüdür.
• 3. Y elektroskobunun topraklanması (Şekil II): Negatif yüklü X cismi nötr Y elektroskobuna yaklaştırıldığında ve anahtar kapatılarak elektroskop toprağa bağlandığında:
  • Negatif yüklü X cismi, elektroskoptaki serbest elektronları (negatif yükleri) iter.
  • Bu itilen elektronlar, topraklama bağlantısı üzerinden toprağa akar.
  • Elektroskop elektron kaybettiği için pozitif (+) yüklenir.
  • Bu durumda, III. Elektroskoptan toprağa negatif (-) yük geçişi olmuştur. önermesi doğrudur.
• 4. Topraklama kesildikten ve X cismi uzaklaştırıldıktan sonra:
  • Toprak bağlantısı kesildikten sonra elektroskop pozitif yüklüdür.
  • X cismi uzaklaştırıldığında, elektroskobun topuzundaki ve yapraklarındaki pozitif yükler dengeli bir şekilde dağılır.
  • Dolayısıyla, I. Hem topuz hem de yapraklar pozitif yüklenirler. önermesi doğrudur.
• 5. Önermelerin değerlendirilmesi:
  • I. Hem topuz hem de yapraklar pozitif yüklenirler. → Doğru.
  • II. Topuz negatif olur, yapraklar ise pozitif yüklenir. → Yanlış. Elektroskopun tamamı aynı işaretli yükle yüklenir.
  • III. Elektroskoptan toprağa negatif (-) yük geçişi olmuştur. → Doğru.

Bu çıkarımlara göre, I ve III numaralı önermeler doğrudur.

Cevap C seçeneğidir.