Sorunun Çözümü
Verilen üç deneyi ve öncülleri adım adım inceleyelim:
- 1. Deney (Dokunma ile Elektriklenme):
- Nötr K cismi önce (-) yüklü cisme dokundurulduğunda, K cismi (-) yüklenir.
- Daha sonra (-) yüklü K cismi nötr L cismine dokundurulduğunda, K cisminden L cismine negatif yük (elektron) geçişi olur ve L cismi de (-) yüklenir.
- I. Negatif yüklerin yer değiştirmesi: Evet, K'den L'ye negatif yük geçişi olur.
- II. L cisminin negatif yük sayısının pozitif yük sayısından fazla hale gelmesi: Evet, L cismi (-) yüklendiği için bu durum gerçekleşir.
- III. L cisminin iki kenarının farklı cins yüklenmesi (kutuplaşma): Hayır, dokunma ile elektriklenmede cisim homojen olarak yüklenir, kutuplaşma olmaz.
- 2. Deney (Dokunma ile Elektriklenme):
- (-) yüklü cisimle nötr L cismi arasındaki anahtar kapatıldığında, (-) yüklü cisimden L cismine negatif yük (elektron) geçişi olur ve L cismi de (-) yüklenir.
- I. Negatif yüklerin yer değiştirmesi: Evet, (-) yüklü cisimden L'ye negatif yük geçişi olur.
- II. L cisminin negatif yük sayısının pozitif yük sayısından fazla hale gelmesi: Evet, L cismi (-) yüklendiği için bu durum gerçekleşir.
- III. L cisminin iki kenarının farklı cins yüklenmesi (kutuplaşma): Hayır, dokunma ile elektriklenmede cisim homojen olarak yüklenir, kutuplaşma olmaz.
- 3. Deney (Etki ile Elektriklenme / İndüksiyon):
- (-) yüklü cisim nötr L cismine yaklaştırıldığında, yük geçişi olmaz ancak L cismi içindeki yükler kutuplaşır. (-) yüklü cisme yakın taraf (+) yüklenirken, uzak taraf (-) yüklenir. L cisminin toplam yükü nötr kalır.
- I. Negatif yüklerin yer değiştirmesi: Evet, L cismi içinde negatif yükler itilerek uzak tarafa hareket eder, bu bir yer değiştirmedir.
- II. L cisminin negatif yük sayısının pozitif yük sayısından fazla hale gelmesi: Hayır, L cismi nötr kaldığı için negatif ve pozitif yük sayıları eşit kalır.
- III. L cisminin iki kenarının farklı cins yüklenmesi (kutuplaşma): Evet, etki ile elektriklenmenin temel özelliğidir.
Şimdi öncüllerin hangi deneylerde ortak olarak gerçekleştiğini belirleyelim:
- I. Negatif yüklerin yer değiştirmesi:
- 1. Deney: Evet (yük geçişi)
- 2. Deney: Evet (yük geçişi)
- 3. Deney: Evet (cisim içinde yüklerin yer değiştirmesi)
- Bu durum her üç deneyde de ortak olarak gerçekleşir.
- II. L cisminin negatif yük sayısının pozitif yük sayısından fazla hale gelmesi:
- 1. Deney: Evet
- 2. Deney: Evet
- 3. Deney: Hayır (nötr kalır)
- Bu durum her üç deneyde ortak değildir.
- III. L cisminin iki kenarının farklı cins yüklenmesi (kutuplaşma):
- 1. Deney: Hayır
- 2. Deney: Hayır
- 3. Deney: Evet
- Bu durum her üç deneyde ortak değildir.
Sonuç olarak, sadece I. Negatif yüklerin yer değiştirmesi durumu her üç deneyde de ortak olarak gerçekleşmektedir.
Cevap A seçeneğidir.