Sorunun Çözümü
Verilen hipotez, "Ortamdaki karbondioksit miktarı bitkinin fotosentez hızını etkiler" şeklindedir. Bu hipotezi test etmek için, karbondioksit miktarı dışındaki tüm faktörlerin (ışık, sıcaklık, su vb.) sabit tutulması ve sadece karbondioksit miktarının değiştirilmesi gerekir.
- Deney düzeneklerine baktığımızda, 1. fanus "karanlık ortamda" iken, 2. fanus "aydınlık ortamda (güneş alan)" bulunmaktadır.
- Fotosentez olayı için ışık temel bir gerekliliktir. Işık olmadan bitki fotosentez yapamaz.
- 1. fanusta ışık olmadığı için bitki fotosentez yapamayacaktır. Bu durumda, karbondioksit miktarının fotosentez hızı üzerindeki etkisini gözlemlemek veya iki fanus arasındaki fotosentez hızını karşılaştırmak mümkün olmaz. Çünkü gözlemlenecek herhangi bir fark, karbondioksit miktarından ziyade, ışığın varlığı/yokluğundan kaynaklanacaktır.
- Hipotezin test edilebilir olması için her iki fanusun da ışık alması ve sadece karbondioksit miktarının bağımsız değişken olarak değiştirilmesi gerekmektedir.
Bu nedenle, 1. fanusun ışık almaması, hipotezin test edilebilirliğini engellemektedir.
Cevap C seçeneğidir.