Sorunun Çözümü
Deneyin amacı, bitkinin fotosentez yapması için karbondioksitin gerekli olup olmadığını belirlemektir. Bilimsel bir deneyde, test edilen değişken (bağımsız değişken) dışındaki tüm faktörler sabit tutulmalıdır (kontrollü değişkenler).
- Bağımsız Değişken: Karbondioksit varlığı/yokluğu.
- Kontrollü Değişkenler: Su ve ışık. Bu faktörler her iki düzenekte de aynı olmalıdır.
Bu prensiplere göre düzenekler şu şekilde ayarlanmalıdır:
- Su verilecek mi?
- Fotosentez için su gereklidir. Bu nedenle, hem 1. hem de 2. düzenekte su verilmelidir (E).
- Işık verilecek mi?
- Fotosentez için ışık gereklidir. Bu nedenle, hem 1. hem de 2. düzenekte ışık verilmelidir (E).
- Karbondioksit tutucu madde eklenecek mi?
- Bu, deneyin test ettiği değişkendir.
- 1. Düzenek (Kontrol grubu): Karbondioksitin varlığını sağlamak için karbondioksit tutucu madde eklenmemelidir (H). Bu düzenekte fotosentez gerçekleşmesi beklenir.
- 2. Düzenek (Deney grubu): Karbondioksitin yokluğunu sağlamak için karbondioksit tutucu madde eklenmelidir (E). Bu düzenekte fotosentez gerçekleşmemesi veya çok az gerçekleşmesi beklenir.
- Bu, deneyin test ettiği değişkendir.
Yukarıdaki ayarlamalara göre tabloyu doldurduğumuzda:
- 1. Düzenek:
- Su verilecek mi? E (✓)
- Işık verilecek mi? E (✓)
- Karbondioksit tutucu madde eklenecek mi? H (✓)
- 2. Düzenek:
- Su verilecek mi? E (✓)
- Işık verilecek mi? E (✓)
- Karbondioksit tutucu madde eklenecek mi? E (✓)
Bu koşullar A seçeneğinde doğru bir şekilde gösterilmiştir.
Cevap A seçeneğidir.