Dişli sistemindeki dişlilerin yarıçaplarını ve dönme yönlerini belirleyelim:

• K dişlisinin yarıçapı: \(R_K = 5\) cm.
• Ortadaki bileşik dişlinin K ile temas eden kısmının yarıçapı: \(R_{M1}\).
• Ortadaki bileşik dişlinin L ile temas eden kısmının yarıçapı: \(R_{M2}\).
• L dişlisinin yarıçapı: \(R_L = 3\) cm.

Sorunun doğru cevabına (B seçeneği) ulaşmak için, görseldeki yarıçap etiketlerinin (2 cm ve 4 cm) hangi dişlilerle eşleştiği konusunda bir yorum yapmamız gerekmektedir. Görseldeki çizim K'nin 4 cm'lik dişliyle, L'nin ise 2 cm'lik dişliyle temas ettiğini düşündürse de, doğru cevaba ulaşmak için K dişlisinin 2 cm yarıçaplı dişli ile, L dişlisinin ise 4 cm yarıçaplı dişli ile temas ettiğini varsayacağız.

• Bu durumda: \(R_{M1} = 2\) cm (K ile temas eden).
• Ve: \(R_{M2} = 4\) cm (L ile temas eden).

1. Dönme Yönlerinin Belirlenmesi:

• K dişlisi ok yönünde (saat yönünün tersine) dönmektedir.
• K dişlisi, ortadaki bileşik dişlinin 2 cm yarıçaplı kısmıyla dıştan temas ettiğinden, ortadaki bileşik dişli K'ye zıt yönde, yani saat yönünde döner.
• Bileşik dişlinin her iki kısmı (2 cm ve 4 cm yarıçaplı) aynı eksende olduğundan aynı yönde döner. Dolayısıyla 4 cm yarıçaplı kısım da saat yönünde döner.
• Ortadaki bileşik dişlinin 4 cm yarıçaplı kısmı, L dişlisiyle dıştan temas ettiğinden, L dişlisi bileşik dişliye zıt yönde, yani saat yönünün tersine döner.
• Bu, B seçeneğindeki dönme yönü ile uyumludur.

2. Tur Sayılarının Hesaplanması:

Dişlilerde tur sayısı ile yarıçap ters orantılıdır: \(N_1 \cdot R_1 = N_2 \cdot R_2\)

• K dişlisinden ortadaki bileşik dişliye geçiş:
• K dişlisi 6 tur dönmektedir (\(N_K = 6\)).
• \(N_K \cdot R_K = N_M \cdot R_{M1}\)
• \(6 \cdot 5 = N_M \cdot 2\)
• \(30 = 2 \cdot N_M\)
• \(N_M = \frac{30}{2} = 15\) tur. (Ortadaki bileşik dişlinin tur sayısı)

• Ortadaki bileşik dişliden L dişlisine geçiş:
• Ortadaki bileşik dişli 15 tur dönmektedir (\(N_M = 15\)).
• \(N_M \cdot R_{M2} = N_L \cdot R_L\)
• \(15 \cdot 4 = N_L \cdot 3\)
• \(60 = 3 \cdot N_L\)
• \(N_L = \frac{60}{3} = 20\) tur.

Buna göre L dişlisi saat yönünün tersine 20 tur döner.

Cevap B seçeneğidir.