Sorunun Çözümü
Şekildeki makara, sabit makara olarak adlandırılır. Sabit makaraların temel işlevlerini inceleyelim:
- A) İş kolaylığı sağlama: Sabit makaralar, kuvvetin yönünü değiştirerek iş yapmayı kolaylaştırır. Örneğin, ağır bir yükü yukarı çekmek yerine aşağı doğru kuvvet uygulayarak kaldırmak daha rahat olabilir. Bu nedenle, iş kolaylığı sağlar.
- B) Kuvvetin yönünü değiştirme: Şekilde de görüldüğü gibi, yük (P) yukarı doğru hareket ederken, kuvvet (F) aşağı doğru uygulanır. Bu, sabit makaranın en belirgin işlevlerinden biridir.
- C) Yoldan kazanç sağlama: Basit makinelerde işten kazanç sağlanamaz. Kuvvetten kazanç sağlanıyorsa yoldan kayıp, yoldan kazanç sağlanıyorsa kuvvetten kayıp vardır. Sabit makarada, ideal durumda uygulanan kuvvet yükün ağırlığına eşittir ($$F = P$$). Yani kuvvetten kazanç yoktur. Dolayısıyla yoldan da kazanç sağlanmaz; yükün yükseldiği mesafe ile kuvvetin uygulandığı mesafe birbirine eşittir. Bu nedenle, yoldan kazanç sağlama sabit makaranın bir işlevi değildir.
- D) Yükü, eşit değerde kuvvetle dengeleme: İdeal bir sabit makarada, ipin her yerindeki gerilme aynıdır. Bu durumda, yükü dengelemek veya sabit hızla hareket ettirmek için uygulanan kuvvetin büyüklüğü, yükün ağırlığına eşit olmalıdır ($$F = P$$). Bu, sabit makaranın bir özelliğidir.
Yukarıdaki analizlere göre, sabit makaranın işlevlerinden biri olmayan seçenek "Yoldan kazanç sağlama"dır.
Cevap C seçeneğidir.