Sorunun Çözümü
Bir olayın kimyasal tepkime olduğunu gösteren belirtilerden biri de renk değişimidir. Şimdi verilen olayları inceleyelim:
- 1. Havai fişek patlaması: Havai fişekler, içerdikleri kimyasalların (metal tuzları, oksitleyiciler vb.) yanma tepkimeleri sonucu ışık, ısı ve ses çıkarır, aynı zamanda farklı renklerde ışık yayar. Bu, yeni maddelerin oluştuğu bir kimyasal tepkimedir.
- 2. Çayın suya renk vermesi: Bu olay, çay yapraklarındaki renkli maddelerin (pigmentlerin) suya çözünmesiyle gerçekleşir. Yeni bir madde oluşumu söz konusu değildir, sadece fiziksel bir çözünme olayıdır.
- 3. CO2 gazının kireç suyunu bulandırması: Karbondioksit (\(\text{CO}_2\)) gazı, kireç suyu (\(\text{Ca(OH)}_2\)) ile tepkimeye girerek suda çözünmeyen kalsiyum karbonat (\(\text{CaCO}_3\)) katısını oluşturur. Bu katı, çözeltiyi bulandırır (beyaz renkli bir çökelti oluşturur). Bu, yeni bir madde oluşumuyla gerçekleşen bir kimyasal tepkimedir.
\(\text{CO}_2\text{(g)} + \text{Ca(OH)}_2\text{(aq)} \rightarrow \text{CaCO}_3\text{(s)} + \text{H}_2\text{O(l)}\) - 4. Pişen yumurtanın şeffaf kısmının beyaz renk alması: Yumurta akındaki proteinler (albümin), ısıtıldığında denatürasyona uğrar. Bu, protein yapısının değişmesiyle sonuçlanan bir kimyasal değişimdir ve şeffaf olan yumurta akının opak beyaz bir yapıya dönüşmesine neden olur.
- 5. Mavi turnusolun, asit çözeltisinde kırmızı renk alması: Turnusol, bir pH indikatörüdür. Asitli ortamda kimyasal yapısı değişerek farklı bir renk alır (mavi turnusol kırmızıya döner). Bu, indikatör molekülünün asit ile tepkimeye girmesi sonucu oluşan bir kimyasal değişimdir.
Bu analizlere göre, 1, 3, 4 ve 5 numaralı olaylardaki renk değişimleri kimyasal tepkime olduğunu gösterir.
Cevap D seçeneğidir.