Sorunun Çözümü
- Grafik 2, 21 Aralık'ta gölge boyunun uzun, 21 Haziran'da ise kısa olduğunu göstermektedir. Bu durum, Kuzey Yarım Küre'deki bir konum için tipiktir, çünkü Kuzey Yarım Küre'de 21 Haziran yaz gündönümü (güneş en yüksekte, gölge en kısa), 21 Aralık ise kış gündönümüdür (güneş en alçakta, gölge en uzun).
- Türkiye, Kuzey Yarım Küre'de yer almaktadır ve bu genel gölge boyu eğilimi Türkiye için de geçerlidir. Yani, Türkiye'de de 21 Haziran'da gölge en kısa, 21 Aralık'ta ise en uzundur.
- Ancak, Grafik 2'deki gölge boylarının oranına dikkat etmek gerekir. Görsel olarak, 21 Aralık'taki gölge boyu, 21 Haziran'daki gölge boyunun yaklaşık 2 katıdır ($S_{Aralık} \approx 2 \times S_{Haziran}$).
- Türkiye'deki bir şehir için (örneğin $40^\circ N$ enlemi), 21 Haziran'da güneşin ufuktan yüksekliği yaklaşık $90^\circ - (40^\circ - 23.5^\circ) = 73.5^\circ$ olur. 21 Aralık'ta ise yaklaşık $90^\circ - (40^\circ + 23.5^\circ) = 26.5^\circ$ olur.
- Gölge boyu, cismin yüksekliği bölü güneşin ufuktan yüksekliğinin tanjantı ile orantılıdır ($S = h / \tan(\alpha)$). Bu durumda, gölge boyları oranı $S_{Aralık} / S_{Haziran} = \tan(\alpha_{Haziran}) / \tan(\alpha_{Aralık})$ olur.
- Bu değerleri kullanarak: $S_{Aralık} / S_{Haziran} = \tan(73.5^\circ) / \tan(26.5^\circ) \approx 3.37 / 0.498 \approx 6.76$.
- Yani, Türkiye'deki bir şehirde 21 Aralık'taki gölge boyunun 21 Haziran'daki gölge boyundan yaklaşık 6-7 kat daha uzun olması beklenir. Grafik 2'deki oran (yaklaşık 2 kat) bu beklentiyle uyuşmamaktadır. Grafik 2, daha çok ekvatora yakın Kuzey Yarım Küre bölgelerine ait olabilir.
- Bu nedenle, Grafik 2'nin Türkiye'deki bir şehre ait olduğu sonucuna ulaşılamaz.
- Doğru Seçenek D'dır.