Sorunun Çözümü
Verilen soruyu adım adım, kısa ve öz bir şekilde çözelim:
- Adım 1: Rüzgâr frekans güllerini ve sıcaklık etkilerini analiz etme.
- K merkezi: Diyagrama göre K merkezinde hakim rüzgârlar Güneybatı (GB) ve Güney (G) yönlerinden esmektedir. Soruda, K merkezindeki hakim rüzgârın sıcaklığı artırdığı belirtilmiştir. Kuzey Yarım Küre'de Güney yönlü rüzgârlar (ekvatordan geldiği için) sıcaklığı artırır. Bu durum K merkezinin Kuzey Yarım Küre'de olduğunu düşündürmektedir.
- L merkezi: Diyagrama göre L merkezinde hakim rüzgârlar Kuzey (K) ve Güney (G) yönlerinden esmektedir. Soruda, L merkezindeki hakim rüzgârın sıcaklığı azalttığı belirtilmiştir. Eğer Güney yönlü bir rüzgâr (G) sıcaklığı azaltıyorsa, bu rüzgârın kutuptan geldiği anlamına gelir. Güney Yarım Küre'de Güney yönlü rüzgârlar (kutuptan geldiği için) sıcaklığı düşürür. Bu durum L merkezinin Güney Yarım Küre'de olduğunu düşündürmektedir.
- Adım 2: K ve L merkezlerinin farklılıklarını belirleme.
- K merkezinde güneyden esen rüzgârlar sıcaklığı artırırken, L merkezinde güneyden esen rüzgârlar sıcaklığı azaltmaktadır. Bu zıt etki, merkezlerin farklı yarım kürelerde bulunmasından kaynaklanır.
- Kuzey Yarım Küre'de ekvator güneyde, kutup kuzeydedir. Güneyden esen rüzgârlar sıcak, kuzeyden esenler soğuktur.
- Güney Yarım Küre'de ekvator kuzeyde, kutup güneydedir. Kuzeyden esen rüzgârlar sıcak, güneyden esenler soğuktur.
- Adım 3: Seçenekleri değerlendirme.
- A) Yükseltilerinin farklı olması: Yükselti sıcaklığı etkiler ancak rüzgârın geldiği yöne göre sıcaklık değişiminin zıt olmasını açıklamaz.
- B) Denize olan uzaklıklarının farklı olması: Denize uzaklık sıcaklık farklarını etkiler ancak rüzgâr yönüne göre sıcaklık etkisinin yarım küresel farkını açıklamaz.
- C) Bulundukları yarım kürelerinin farklı olması: Bu durum, güneyden esen rüzgârın bir yerde sıcaklığı artırırken diğer yerde azaltmasını doğrudan açıklar. K Kuzey Yarım Küre'de, L Güney Yarım Küre'de olmalıdır.
- D) Bitki örtülerinin farklı olması: Bitki örtüsü iklimin bir sonucudur, rüzgârın sıcaklık etkisindeki bu temel farkın nedeni değildir.
- E) Yağış miktarlarının farklı olması: Yağış miktarı, rüzgârın sıcaklık etkisindeki bu temel farkı açıklamaz.
Bu nedenle, K ve L merkezlerindeki rüzgârların sıcaklık üzerindeki zıt etkileri, bulundukları yarım kürelerin farklı olmasıyla açıklanabilir.
Cevap C seçeneğidir.