Sorunun Çözümü
Verilen soru, hücrenin pH değerini ve monomer miktarını artıran hücresel yapıyı sormaktadır. Bu soruyu adım adım inceleyelim:
- pH Değeri ve Monomer Miktarı İlişkisi:
- Hücrede pH değerinin artması, ortamdaki asidik maddelerin azalması veya bazik maddelerin artması anlamına gelir. Özellikle karbondioksit (\(\text{CO}_2\)) suda çözündüğünde karbonik asit (\(\text{H}_2\text{CO}_3\)) oluşturarak pH'ı düşürür. Bu nedenle \(\text{CO}_2\) tüketimi pH'ı artırır.
- Monomer miktarı ise, hücrede yapı taşı olarak kullanılan küçük organik moleküllerin (örneğin glikoz, amino asit, nükleotit) üretimini veya birikimini ifade eder.
- Seçeneklerin İncelenmesi:
- A) Kloroplast: Bitki hücrelerinde fotosentez yapan organeldir. Fotosentezde karbondioksit (\(\text{CO}_2\)) tüketilir ve glikoz (bir monomer) üretilir. \(\text{CO}_2\) tüketimi, hücredeki karbonik asit miktarını azaltarak pH'ı artırır. Glikoz üretimi ise monomer miktarını artırır. Bu nedenle kloroplast her iki kriteri de karşılar.
- B) Mitokondri: Hücresel solunum yapan organeldir. Hücresel solunumda glikoz (monomer) tüketilir ve karbondioksit (\(\text{CO}_2\)) üretilir. \(\text{CO}_2\) üretimi pH'ı düşürür, glikoz tüketimi ise monomer miktarını azaltır.
- C) Ribozom: Protein sentezi yapan organeldir. Amino asitleri (monomer) kullanarak protein (polimer) sentezler. Bu süreçte monomer (amino asit) tüketimi olur. pH üzerinde doğrudan belirgin bir etkisi yoktur.
- D) Koful: Hücrede depolama, atık maddelerin uzaklaştırılması gibi görevleri olan bir organeldir. pH'ı veya monomer miktarını doğrudan metabolik faaliyetlerle artıran bir yapı değildir.
- E) Sentrozom: Hayvan hücrelerinde hücre bölünmesinde görevli bir organeldir. pH veya monomer miktarı üzerinde doğrudan bir etkisi yoktur.
- Sonuç:
Kloroplast, fotosentez yaparak \(\text{CO}_2\) tüketimiyle pH'ı artırır ve glikoz üretimiyle monomer miktarını artırır.
Cevap A seçeneğidir.