Sorunun Çözümü
Verilen modeldeki atomları ve molekülleri tanımlayalım:
- Turuncu küre: Hidrojen (H)
- Mor küre: Oksijen (O)
- Mavi küre: Flor (F)
Buna göre, modelde HF (Mavi-Turuncu) ve H₂O (Turuncu-Mor-Turuncu) molekülleri bulunmaktadır. Kesikli çizgiler (a, b, c) moleküller arası etkileşimleri temsil etmektedir.
Şimdi yargıları inceleyelim:
I. a'da itme kuvvetleri baskındır.
- 'a' kesikli çizgisi, bir HF molekülündeki Hidrojen (Turuncu) atomu ile başka bir HF molekülündeki Hidrojen (Turuncu) atomu arasındaki etkileşimi göstermektedir.
- HF molekülünde F, H'den daha elektronegatif olduğu için H atomu kısmi pozitif yüklü (\(\delta^+\)) olur.
- Dolayısıyla, 'a' iki kısmi pozitif yüklü Hidrojen atomu arasındaki etkileşimi temsil eder (\(\delta^+\)H --- H\(\delta^+\)).
- Aynı yüklü tanecikler birbirini iter. Bu nedenle, bu bölgede itme kuvvetleri baskındır.
- Yargı I doğrudur.
II. b'de hidrojen bağı baskındır.
- 'b' kesikli çizgisi, bir HF molekülündeki Flor (Mavi) atomu ile bir H₂O molekülündeki Hidrojen (Turuncu) atomu arasındaki etkileşimi göstermektedir.
- Flor (F) oldukça elektronegatif olduğu için kısmi negatif yüklü (\(\delta^-\)) olacaktır.
- H₂O molekülündeki Hidrojen (H) atomu, Oksijen (O) atomuna bağlı olduğu için kısmi pozitif yüklü (\(\delta^+\)) olacaktır.
- Bu etkileşim, elektronegatif bir atoma (O) bağlı kısmi pozitif yüklü bir Hidrojen atomunun, başka bir elektronegatif atoma (F) çekilmesiyle oluşan bir hidrojen bağıdır.
- Yargı II doğrudur.
III. c'de çekme kuvveti sonucu oluşan polar kovalent bağ baskındır.
- 'c' kesikli çizgisi, bir H₂O molekülündeki Hidrojen (Turuncu) atomu ile başka bir H₂O molekülündeki Oksijen (Mor) atomu arasındaki etkileşimi göstermektedir.
- Bu etkileşim de, Oksijen'e bağlı kısmi pozitif yüklü Hidrojen (\(\delta^+\)H) ile kısmi negatif yüklü Oksijen (\(\delta^-\)O) arasındaki bir hidrojen bağıdır.
- Polar kovalent bağ, molekül içi atomlar arasında elektron paylaşımıyla oluşan güçlü bir bağdır (örneğin H₂O içindeki O-H bağı). Ancak 'c' kesikli çizgi ile gösterildiği için moleküller arası bir etkileşimdir.
- Dolayısıyla, 'c' bir polar kovalent bağ değil, bir hidrojen bağıdır.
- Yargı III yanlıştır.
Yukarıdaki analizlere göre, I ve II numaralı yargılar doğrudur.
Cevap D seçeneğidir.