C₂H₂ (asetilen) molekülü ile ilgili yargıları değerlendirelim:

• Molekülün Yapısı:

  Karbon (C) atomu 4 değerlik elektronuna, Hidrojen (H) atomu ise 1 değerlik elektronuna sahiptir. C₂H₂ molekülünde toplam $2 \times 4 + 2 \times 1 = 10$ değerlik elektronu bulunur. Ancak soruda verilen atom numaralarına göre C'nin 4, H'nin 1 değerlik elektronu vardır. Toplam değerlik elektron sayısı $2 \times 4 + 2 \times 1 = 10$ değil, $2 \times 4 + 2 \times 1 = 10$ olmalıydı. Tekrar kontrol edelim. C'nin atom numarası 6, elektron dizilimi $1s^2 2s^2 2p^2$. Değerlik elektron sayısı 4. H'nin atom numarası 1, elektron dizilimi $1s^1$. Değerlik elektron sayısı 1. Toplam değerlik elektron sayısı $2 \times 4 (\text{C için}) + 2 \times 1 (\text{H için}) = 8 + 2 = 10$ olmalıdır. Ah, burada bir hata yaptım. Toplam değerlik elektron sayısı $2 \times 4 + 2 \times 1 = 10$ değil, $2 \times 4 + 2 \times 1 = 8+2=10$ olmalı. Hayır, bu hala yanlış. C'nin 4 değerlik elektronu var. H'nin 1 değerlik elektronu var. Toplam değerlik elektronu: $2 \times 4 (\text{C}) + 2 \times 1 (\text{H}) = 8 + 2 = 10$ elektron. Asetilenin (C₂H₂) Lewis yapısı H-C≡C-H şeklindedir. Bu yapıda:

  • İki adet C-H tekli bağı (her biri 2 elektron) = 4 elektron
  • Bir adet C≡C üçlü bağı (6 elektron) = 6 elektron
  Toplamda $4 + 6 = 10$ elektron kullanılmıştır. Tüm değerlik elektronları bağ yapımına katılmıştır ve atomlar oktet/dublet kuralına uyar (C'ler 8, H'ler 2). Molekül geometrisi doğrusaldır (sp hibritleşmesi).

• I. Molekül apolardır.

  C₂H₂ molekülü doğrusal bir yapıya sahiptir (H-C≡C-H). C-H bağları, karbon ve hidrojenin elektronegatiflik farkından dolayı (C: 2.55, H: 2.20) polar kovalenttir. Ancak, molekülün doğrusal ve simetrik yapısı nedeniyle, C-H bağlarındaki dipol momentler birbirini zıt yönde ve eşit büyüklükte olduğu için iptal eder. C≡C bağı ise aynı atomlar arasında olduğu için apolardır. Bu nedenle, molekülün net dipol momenti sıfırdır ve molekül apolardır. Bu yargı doğrudur.

• II. Moleküldeki atomlar arasındaki tüm bağlar polar kovalenttir.

  C₂H₂ molekülünde hem C-H bağları hem de C≡C bağı bulunur.

  • C-H bağları: Karbon ve hidrojen arasındaki elektronegatiflik farkı nedeniyle polar kovalenttir.
  • C≡C bağı: İki özdeş karbon atomu arasında olduğu için elektronegatiflik farkı sıfırdır ve bu bağ apolar kovalenttir.
  Dolayısıyla, moleküldeki tüm bağlar polar kovalent değildir (C≡C bağı apolardır). Bu yargı yanlıştır.

• III. Elementlerdeki tüm değerlik elektronları bağ yapımına katılmıştır.

  C₂H₂ molekülünün Lewis yapısı H-C≡C-H şeklindedir.

  • Her bir karbon atomu 4 değerlik elektronuna sahiptir ve bu 4 elektronun tamamını (bir H ile tekli bağ, diğer C ile üçlü bağ) bağ yapımında kullanır.
  • Her bir hidrojen atomu 1 değerlik elektronuna sahiptir ve bu 1 elektronun tamamını (C ile tekli bağ) bağ yapımında kullanır.
  Molekülde hiçbir atom üzerinde ortaklanmamış (eşleşmemiş) elektron çifti bulunmaz. Bu durum, tüm değerlik elektronlarının bağ yapımına katıldığını gösterir. Bu yargı doğrudur.

Yukarıdaki değerlendirmelere göre, I ve III numaralı yargılar doğrudur.

Cevap C seçeneğidir.