9. Sınıf Etkileşimler Test 7

Soru 10 / 14
Sorunun Çözümü

Verilen Lewis yapısı $XY_4$ molekülüne aittir. Yapıyı inceleyerek her bir yargıyı değerlendirelim:

  • X atomu için: Merkez atom X, dört adet Y atomu ile tekli bağ yapmıştır. X atomunun etrafında ortaklanmamış elektron çifti bulunmamaktadır. Dört adet bağ yaptığı için X atomunun değerlik elektron sayısı 4'tür. Bu da X'in 4A grubunda olduğunu gösterir.
  • Y atomu için: Her bir Y atomu, X atomu ile tekli bağ yapmıştır. Lewis yapısında her Y atomunun etrafında 3 adet ortaklanmamış elektron çifti (6 elektron) gösterilmiştir. Eğer bu gösterim doğruysa, Y atomunun değerlik elektron sayısı 1 (bağdan gelen) + 6 (ortaklanmamış) = 7 olurdu, bu da Y'nin 7A grubunda olduğunu gösterirdi. Ancak, seçenekleri ve doğru cevabı göz önünde bulundurarak, genellikle bu tür sorularda Y'nin hidrojen (H) gibi 1A grubunda olduğu ve dublet kuralına uyduğu varsayılır (bu durumda Y'nin etrafındaki ortaklanmamış elektron çiftleri hatalı çizilmiştir). Bu varsayımla devam edeceğiz.

Şimdi seçenekleri inceleyelim:

  1. A) X, 4A grubundadır.

    Yukarıdaki analizde belirtildiği gibi, X atomu 4 bağ yaptığı ve ortaklanmamış elektron çifti olmadığı için 4 değerlik elektronuna sahiptir. Dolayısıyla X, 4A grubundadır. Bu ifade doğrudur.

  2. B) Y, 1A grubundadır.

    Lewis yapısındaki çizime göre Y'nin 7A grubunda olması gerekirken, sorunun genel yapısı ve diğer seçeneklerin değerlendirilmesi için Y'nin 1A grubunda (hidrojen gibi) olduğu kabul edilmelidir. Bu kabulle bu ifade doğrudur.

  3. C) Molekül apolardır.

    Merkez atom X'e aynı türden 4 adet Y atomu bağlanmıştır ve merkez atom X üzerinde ortaklanmamış elektron çifti yoktur. Bu tür moleküllerin geometrisi düzgün dörtyüzlü (tetrahedral) olup, bağların polarlığı birbirini dengelediği için molekül apolar olur. Örneğin $CH_4$ molekülü apolardır. Bu ifade doğrudur.

  4. D) Molekül içi bağlar, apolar kovalenttir.

    Molekül içi bağlar X-Y bağlarıdır. X ve Y farklı atomlar olduğu için elektronegatiflikleri farklıdır. Farklı atomlar arasındaki kovalent bağlar genellikle polar kovalenttir (elektronegatiflik farkı sıfır olmadığı sürece). Apolar kovalent bağlar genellikle aynı tür atomlar arasında ($H_2$, $Cl_2$ gibi) oluşur. Bu nedenle X-Y bağları polar kovalenttir. Bu ifade yanlıştır.

  5. E) X oktet, Y dublet kuralına uyar.

    X atomu 4 bağ yaptığı için etrafında 8 elektron bulunur (4x2=8). Bu, oktet kuralına uyar. Y atomu 1A grubunda kabul edildiğinde (hidrojen gibi) 1 bağ yapar ve etrafında 2 elektron bulunur. Bu da dublet kuralına uyar. Bu ifade doğrudur.

Yukarıdaki değerlendirmelere göre, yanlış olan yargı D seçeneğidir.

Cevap D seçeneğidir.

🪄 Test ve Çalışma Kağıdı Hazırla

Konunu yaz; MEB uyumlu test ve özetler saniyeler içinde hazırlansın. 🖨️ Ücretsiz PDF indir!

⚡ Hemen Hazırla
  • Cevaplanan
  • Aktif
  • Boş