Sorunun Çözümü
Verilen bilgilere göre X, Y ve Z elementlerinin grup numaraları sırasıyla 5A, 6A ve 7A'dır. Bu elementler oda koşullarında iki atomlu moleküller ($X_2$, $Y_2$, $Z_2$) halinde bulunurlar. Ortaklaşmamış elektron sayılarını bulmak için her bir elementin değerlik elektron sayısını belirleyip Lewis yapılarını çizeceğiz.
- X elementi (5A Grubu): 5 değerlik elektronuna sahiptir.
- Y elementi (6A Grubu): 6 değerlik elektronuna sahiptir.
- Z elementi (7A Grubu): 7 değerlik elektronuna sahiptir.
Şimdi her bir molekül için Lewis yapılarını çizelim ve ortaklaşmamış elektron sayılarını belirleyelim:
- $X_2$ molekülü:
- Toplam değerlik elektronu = $2 \times 5 = 10$ elektron.
- Oktet kuralını sağlamak için X atomları arasında üçlü bağ oluşur (6 ortaklaşmış elektron).
- Geriye kalan $10 - 6 = 4$ elektron ortaklaşmamış elektron çiftleri olarak dağıtılır. Her X atomunda 1 çift (2 elektron) bulunur.
- Lewis yapısı: $:\text{X}\equiv\text{X}:$
- Ortaklaşmamış elektron sayısı: $2 + 2 = 4$ elektron.
- $Y_2$ molekülü:
- Toplam değerlik elektronu = $2 \times 6 = 12$ elektron.
- Oktet kuralını sağlamak için Y atomları arasında ikili bağ oluşur (4 ortaklaşmış elektron).
- Geriye kalan $12 - 4 = 8$ elektron ortaklaşmamış elektron çiftleri olarak dağıtılır. Her Y atomunda 2 çift (4 elektron) bulunur.
- Lewis yapısı: $:\ddot{\text{Y}}=\ddot{\text{Y}}:$
- Ortaklaşmamış elektron sayısı: $4 + 4 = 8$ elektron.
- $Z_2$ molekülü:
- Toplam değerlik elektronu = $2 \times 7 = 14$ elektron.
- Oktet kuralını sağlamak için Z atomları arasında tekli bağ oluşur (2 ortaklaşmış elektron).
- Geriye kalan $14 - 2 = 12$ elektron ortaklaşmamış elektron çiftleri olarak dağıtılır. Her Z atomunda 3 çift (6 elektron) bulunur.
- Lewis yapısı: $:\ddot{\text{Z}}-\ddot{\text{Z}}:$
- Ortaklaşmamış elektron sayısı: $6 + 6 = 12$ elektron.
Ortaklaşmamış elektron sayılarını büyükten küçüğe doğru sıralarsak:
- $Z_2$: 12 elektron
- $Y_2$: 8 elektron
- $X_2$: 4 elektron
Bu sıralama $Z_2 > Y_2 > X_2$ şeklindedir.
Cevap A seçeneğidir.