Verilen grafiğe göre X, Y ve Z baş grup elementlerinin periyot numaraları ve valans elektron sayılarını belirleyelim:

• X: 3. periyot, 3 valans elektronu (3A grubu)
• Y: 4. periyot, 2 valans elektronu (2A grubu)
• Z: 3. periyot, 2 valans elektronu (2A grubu)

Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:

A) Atom yarıçapları arasındaki ilişki Y > Z > X şeklindedir.

• Atom yarıçapı periyodik tabloda aynı grupta yukarıdan aşağıya doğru artar, aynı periyotta soldan sağa doğru azalır.
• Y (4. periyot, 2A) ve Z (3. periyot, 2A) aynı gruptadır. Y, Z'den daha alt periyotta olduğu için Y > Z.
• Z (3. periyot, 2A) ve X (3. periyot, 3A) aynı periyottadır. Z, X'ten daha solda olduğu için Z > X.
• Bu durumda sıralama Y > Z > X şeklindedir. Bu ifade doğrudur.

B) Birinci iyonlaşma enerjileri arasındaki ilişki Z > X > Y şeklindedir.

• İyonlaşma enerjisi periyodik tabloda aynı grupta yukarıdan aşağıya doğru azalır, aynı periyotta soldan sağa doğru genellikle artar (2A > 3A ve 5A > 6A istisnaları vardır).
• Y (4. periyot, 2A) ve Z (3. periyot, 2A) aynı gruptadır. Z, Y'den daha üst periyotta olduğu için Z > Y.
• Z (3. periyot, 2A) ve X (3. periyot, 3A) aynı periyottadır. 2A grubunun iyonlaşma enerjisi küresel simetri nedeniyle 3A grubundan daha büyüktür. Bu yüzden Z > X.
• Bu durumda sıralama Z > X > Y şeklindedir. Bu ifade doğrudur.

C) Y ve Z metal iken X ametaldir.

• Y (4. periyot, 2A) ve Z (3. periyot, 2A) 2A grubu elementleridir. 2A grubu elementleri (toprak alkali metaller) metaldir.
• X (3. periyot, 3A) 3A grubu elementidir. 3. periyot 3A grubu elementi Alüminyum (Al)'dur. Alüminyum bir metaldir.
• İfade "X ametaldir" dediği için bu ifade yanlıştır.

D) Temel hâlde Y ve Z küresel simetriktir.

• Y ve Z, 2A grubu elementleridir. 2A grubu elementlerinin elektron dizilimi \(ns^2\) ile biter.
• s orbitali tam dolu olduğu için (2 elektron alır ve 2 elektronu vardır), 2A grubu elementleri küresel simetriktir. Bu ifade doğrudur.

E) X in atom numarası, Y ninkinden 7 küçüktür.

• X (3. periyot, 3A): Elektron dizilimi \(1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^1\). Atom numarası = 2+2+6+2+1 = 13 (Alüminyum).
• Y (4. periyot, 2A): Elektron dizilimi \(1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^6 4s^2\). Atom numarası = 2+2+6+2+6+2 = 20 (Kalsiyum).
• X'in atom numarası (13), Y'nin atom numarasından (20) 20 - 13 = 7 küçüktür. Bu ifade doğrudur.

Yukarıdaki analizlere göre, yanlış olan ifade C seçeneğidir.

Cevap C seçeneğidir.