Sorunun Çözümü
Verilen X atomunun elektron dağılımı: $1s^2 2s^2 2p^6 3s^2 3p^3$
- Çekirdek yükü (Atom Numarası) Hesabı:
- Bir atomun elektron dağılımındaki üstel sayılar (elektron sayıları) toplamı, o atomdaki toplam elektron sayısını verir. Nötr bir atomda elektron sayısı, proton sayısına (atom numarası veya çekirdek yükü) eşittir.
- Toplam elektron sayısı = $2 + 2 + 6 + 2 + 3 = 15$.
- Bu nedenle, X atomunun çekirdek yükü (proton sayısı) 15'tir.
- I. yargı: "Çekirdek yükü 15 tir." Bu yargı doğrudur.
- Yarı Dolu Orbital Sayısı Hesabı:
- Orbitalleri Hund kuralına göre dolduralım:
- $1s^2$: 1 orbital, 2 elektron (tam dolu) $\rightarrow$ 0 yarı dolu
- $2s^2$: 1 orbital, 2 elektron (tam dolu) $\rightarrow$ 0 yarı dolu
- $2p^6$: 3 orbital, 6 elektron (tam dolu) $\rightarrow$ 0 yarı dolu
- $3s^2$: 1 orbital, 2 elektron (tam dolu) $\rightarrow$ 0 yarı dolu
- $3p^3$: 3 orbital, 3 elektron. Hund kuralına göre, her bir p orbitali önce birer elektron alır. Bu durumda 3 adet yarı dolu orbital oluşur.
- Toplam yarı dolu orbital sayısı = $0 + 0 + 0 + 0 + 3 = 3$.
- II. yargı: "Temel hâlde 4 yarı dolu orbitali vardır." Bu yargı yanlıştır, çünkü 3 yarı dolu orbitali vardır.
- Valans Elektron Sayısı Hesabı:
- Valans elektronları, atomun en dış enerji seviyesindeki elektronlardır.
- X atomunun elektron dağılımında en yüksek baş kuantum sayısı (n) 3'tür. Bu enerji seviyesindeki elektronlar $3s^2$ ve $3p^3$'tür.
- Valans elektron sayısı = $2 (3s^2) + 3 (3p^3) = 5$.
- III. yargı: "Valans elektron sayısı 3 tür." Bu yargı yanlıştır, çünkü 5 valans elektronu vardır.
Yanlış olan yargılar II ve III'tür.
Cevap D seçeneğidir.