Sorunun Çözümü
Verilen görselde bir maddenin hâl değiştirme süreci gösterilmektedir. Taneciklerin düzenine ve hareketliliğine bakarak maddenin hangi hâllerden geçtiğini anlayabiliriz:
- İlk durum: Tanecikler birbirinden çok uzakta ve düzensiz hareket etmektedir. Bu, maddenin gaz hâlini temsil eder.
- İkinci durum: Tanecikler birbirine daha yakın, belirli bir hacme sahip ancak kabın şeklini alan bir düzendedir. Bu, maddenin sıvı hâlini temsil eder.
- Üçüncü durum: Tanecikler birbirine çok yakın ve düzenli bir şekilde istiflenmiştir. Bu, maddenin katı hâlini temsil eder.
Bu durumda, madde gaz hâlinden sıvı hâline, oradan da katı hâline geçmektedir. Bu süreç genellikle soğuma veya enerji kaybı ile gerçekleşir.
Şimdi verilen ifadeleri değerlendirelim:
- I. Maddenin tanecikleri arasındaki mesafe azalmıştır.
Gaz hâlinden sıvıya, sıvıdan katıya geçişte tanecikler arasındaki boşluklar azalır ve tanecikler birbirine daha yakınlaşır. Bu ifade doğrudur. - II. Maddenin taneciklerinin hareketi hızlanmıştır.
Gaz hâlindeki tanecikler en hızlı ve düzensiz hareket ederken, sıvı hâlinde daha yavaş ve katı hâlinde sadece titreşim hareketi yaparlar. Madde gazdan katıya doğru ilerlediği için taneciklerin hareketi yavaşlamıştır (kinetik enerjileri azalmıştır). Bu ifade yanlıştır. - III. Madde daha düzenli bir hâle geçmiştir.
Gazlar en düzensiz hâl iken, sıvılar gaza göre daha düzenli, katılar ise en düzenli hâldedir. Gazdan katıya geçiş sürecinde maddenin tanecik düzeni artar, yani daha düzenli bir hâle geçer. Bu ifade doğrudur.
Buna göre, I ve III numaralı ifadeler doğrudur.
Cevap B seçeneğidir.