Sorunun Çözümü
Ay'ın hareketleri ve bu hareketlerin gözlemlenen çıkarımlarla ilişkisi adım adım incelenmelidir.
- 1. Çıkarım: Ay'ın Güneş ışığını yansıtan yüzeyinin büyüklüğü değişir.
- Bu çıkarım, Ay'ın evrelerini ifade eder. Ay'ın evreleri, Ay'ın Dünya etrafında dolanma hareketi (Hareket II) sırasında Güneş, Dünya ve Ay'ın birbirine göre konumlarının değişmesiyle oluşur. Bu konum değişiklikleri, Ay'ın Güneş tarafından aydınlatılan yüzeyinin Dünya'dan görünen kısmının büyüklüğünü değiştirir.
- Dolayısıyla, Hareket II (Ay'ın Dünya etrafında dolanma hareketi) bu çıkarımda doğrudan rol oynar.
- 2. Çıkarım: Dünya'dan bakılınca Ay'ın aynı yüzü görülür.
- Bu çıkarım, Ay'ın gelgit kilitlenmesi (tidal locking) durumunu ifade eder. Ay'ın gelgit kilitlenmesi, Ay'ın kendi ekseni etrafındaki dönme süresi (Hareket I) ile Dünya etrafındaki dolanma süresinin (Hareket II) birbirine eşit olması sonucunda gerçekleşir. Bu senkronizasyon sayesinde Ay'ın hep aynı yüzü Dünya'ya dönük kalır.
- Dolayısıyla, Hareket I (Ay'ın kendi ekseni etrafında dönme hareketi) ve Hareket II (Ay'ın Dünya etrafında dolanma hareketi) bu çıkarımda rol oynar.
- Her iki çıkarımda da rol oynayan hareketin belirlenmesi:
- 1. çıkarımda rol oynayan hareket: II
- 2. çıkarımda rol oynayan hareketler: I ve II
- Her iki çıkarımda da ortak olarak rol oynayan hareket yalnızca II (Ay'ın Dünya etrafında dolanma hareketi)'dir.
Cevap B seçeneğidir.