Sorunun Çözümü
Büyük Selçuklu Devleti'nin yıkılmasında etkili olan nedenlerden hangisinin dış güçlerle ilgili olduğunu bulmak için seçenekleri inceleyelim:
- A) Devlet otoritesinin zayıflaması: Bu, devletin iç yapısıyla ilgili bir sorundur, yani iç bir nedendir.
- B) Abbasilerin olumsuz faaliyetlerde bulunması: Abbasiler, Büyük Selçuklu Devleti'nin siyasi otoritesi altında olmasına rağmen, halifelik makamını temsil eden ve Selçuklu gücünü zayıflatmaya çalışan ayrı bir siyasi ve dini otoriteydi. Bu nedenle Abbasilerin faaliyetleri, Selçuklu Devleti için "dış güç" niteliğindedir. Abbasiler, Selçuklu sultanlarının otoritesini sarsmak ve kendi siyasi güçlerini yeniden kazanmak için çeşitli entrikalar ve propagandalar yapmışlardır.
- C) Taht kavgalarının yaşanması: Bu, hanedan üyeleri arasındaki iç çekişmeler olup, devletin iç sorunlarından biridir.
- D) Ülkede birlik ve beraberliğin bozulması: Bu da devletin içindeki sosyal ve siyasi uyumsuzlukları ifade eder, yani iç bir nedendir.
Soru, Büyük Selçuklu Devleti'nin yıkılmasında "dış güçler"in etkili olduğunu belirten ifadeyi doğrular nitelikte bir neden aramaktadır. Abbasilerin Selçuklu aleyhindeki faaliyetleri, Selçuklu Devleti'nin içinden kaynaklanmayan, dışarıdan gelen bir etki olarak kabul edilir.
Cevap B seçeneğidir.