Büyük Selçuklu Devleti'nde meydana gelen bu gelişmeler, devletin genel durumu üzerindeki olumsuz etkileri açısından değerlendirilmelidir.

• XI. yüzyıldan sonra tahta güçlü hükümdarların geçmemesi: Güçlü liderliğin eksikliği, merkezi otoritenin zayıflamasına, iç karışıklıkların artmasına ve devletin farklı bölgelerinde isyanların veya bağımsızlık eğilimlerinin ortaya çıkmasına zemin hazırlar.
• Ordu ve maliyenin bozulması: Ordu, devletin iç güvenliğini sağlamak ve dış tehditlere karşı koymak için hayati öneme sahiptir. Maliyenin bozulması ise devletin gelirlerinin azalması, harcamaların karşılanamaması ve ekonomik istikrarsızlık anlamına gelir. Bu durum, ordunun beslenememesine, maaşların ödenememesine ve dolayısıyla askeri gücün zayıflamasına yol açar.

Bu iki temel sorun (zayıf liderlik, askeri ve ekonomik çöküş), bir devletin varlığını sürdürmesini zorlaştıran ve onu kaçınılmaz olarak bir çöküş sürecine sürükleyen en önemli faktörlerdir.

• A) Devlet sınırlarının hızla genişlemesine: Zayıf ordu ve maliye ile devlet sınırlarının genişlemesi mümkün değildir; aksine daralması beklenir.
• B) Veraset sisteminin değiştirilmesine: Bu gelişmeler doğrudan veraset sisteminin değiştirilmesine değil, devletin genel yapısındaki bozulmaya işaret eder. Veraset sistemi belki bir sorun kaynağı olabilir ama bu gelişmelerin doğrudan sonucu değildir.
• C) Devletin dağılma sürecine girmesine: Güçlü hükümdarların olmaması, ordunun ve maliyenin bozulması, merkezi otoritenin zayıflamasına, iç isyanlara ve eyaletlerin bağımsızlık eğilimlerine yol açarak devletin bütünlüğünü bozar ve dağılma sürecini hızlandırır. Büyük Selçuklu Devleti de bu nedenlerle parçalanarak birçok atabeylik ve küçük devlete ayrılmıştır.
• D) İslamiyet'ten uzaklaşılmasına: Verilen faktörler siyasi, askeri ve ekonomik niteliktedir; doğrudan dini bir uzaklaşmaya işaret etmez.

Bu nedenle, verilen gelişmelerin doğal sonucu devletin dağılma sürecine girmesidir.

Cevap C seçeneğidir.