Sorunun Çözümü
Verilen bilgilere göre Emeviler Dönemi'ndeki uygulamaları inceleyelim:
- Arapça resmî dil olarak kabul edilmiş: Bu durum, Arap kültürünün ve dilinin diğer milletlere karşı üstün tutulduğunu ve yaygınlaştırılmaya çalışıldığını gösterir.
- Arap olmayan Müslümanlara orduda ve yönetimde idari görevler verilmemiş: Bu madde, Müslüman olsalar dahi Arap kökenli olmayan kişilerin yönetimden ve ordudan dışlandığını, Arapların diğer milletlere göre ayrıcalıklı konumda olduğunu açıkça belirtir. Bu, etnik kökene dayalı bir ayrımcılıktır.
- Müslüman olmayan diğer milletlerden cizye ve haraç vergisi alınmıştır: Bu uygulama, İslam devletlerinde Müslüman olmayanlardan alınan standart bir vergidir ve doğrudan Arap milliyetçiliği ile ilgili olmasa da, genel olarak bir hiyerarşi ve farklı muamele olduğunu gösterir. Ancak ilk iki maddeyle birlikte değerlendirildiğinde, Arap üstünlüğünü pekiştiren bir tablo ortaya çıkar.
Bu bilgiler ışığında seçenekleri değerlendirelim:
- A) Türklere diğer milletlerden daha çok değer vermişlerdir. Verilen bilgilerde Türklere özel bir değer verildiğine dair bir ifade bulunmamaktadır. Aksine, Arap olmayan Müslümanlara görev verilmemesi genel bir dışlamayı gösterir.
- B) Merkeziyetçi yönetim zayıflamıştır. Resmî dilin belirlenmesi ve idari görevlendirmelerin sıkı kontrolü, merkeziyetçi yönetimin güçlü olduğunu gösterir, zayıfladığını değil.
- C) Arap milliyetçiliği politikası uygulamışlardır. Arapçanın resmî dil yapılması ve Arap olmayan Müslümanların önemli görevlerden uzak tutulması, Arapları diğer milletlerden üstün gören ve Arap kimliğini ön plana çıkaran bir milliyetçilik politikasının açık göstergeleridir.
- D) Arap olmayan Müslümanlara ayrıcalıklar vermişlerdir. İkinci madde, Arap olmayan Müslümanlara ayrıcalık verilmediğini, aksine orduda ve yönetimde görev verilmeyerek dışlandıklarını açıkça belirtmektedir.
Bu nedenle, verilen bilgilerden ulaşılabilecek en doğru yargı, Emevilerin Arap milliyetçiliği politikası uyguladığıdır.
Cevap C seçeneğidir.