Sorunun Çözümü
Soruda, birden fazla tamlayanı olan bir sıfat tamlamasının hangi seçenekte kullanıldığı sorulmaktadır. Bir sıfat tamlamasında tamlayan, ismi niteleyen veya belirten sözcük (sıfat) iken, tamlanan ise nitelenen veya belirtilen isimdir. Birden fazla tamlayan olması, bir ismin birden çok sıfat tarafından nitelenmesi veya belirtilmesi anlamına gelir.
- A) Masanın üzerinde yarısı yenmiş elma vardı.
- Burada "elma" isimdir. "yarısı yenmiş" ifadesi bir sıfat-fiil grubudur ve "elma" ismini nitelemektedir. Tek bir niteleyici (tamlayan) vardır.
- B) Getirdiği hediyeleri parlak, güzel bir kâğıda sarmış.
- Burada "kâğıt" isimdir (tamlanan). Bu ismi niteleyen veya belirten sözcükler ise "parlak", "güzel" ve "bir" sözcükleridir.
- "parlak" (niteleme sıfatı)
- "güzel" (niteleme sıfatı)
- "bir" (belirtme sıfatı - sayı sıfatı veya belirsizlik sıfatı olarak da düşünülebilir)
- Görüldüğü gibi, "kâğıt" ismini niteleyen birden fazla (üç adet) tamlayan bulunmaktadır. Bu, sorunun aradığı yapıdır.
- C) Telefonun ucunda senden haber bekleyenler var.
- "haber bekleyenler" ifadesinde "bekleyenler" sıfat-fiil eki almış ve adlaşmıştır. "haber" sözcüğü ise bu adlaşmış sıfat-fiilin nesnesi konumundadır. Burada birden fazla tamlayanı olan bir sıfat tamlaması yoktur. "Telefonun ucu" ise belirtili isim tamlamasıdır.
- D) Annemlere giderken biraz tatlı alıp gidelim.
- Burada "tatlı" isimdir. "biraz" sözcüğü ise "tatlı" ismini miktar yönünden belirten bir belirsizlik sıfatıdır (tamlayan). Tek bir tamlayan bulunmaktadır.
Bu incelemeler sonucunda, "parlak, güzel bir kâğıt" ifadesinde "kâğıt" isminin "parlak", "güzel" ve "bir" olmak üzere birden fazla sıfat (tamlayan) tarafından nitelendiği veya belirtildiği açıkça görülmektedir.
Cevap B seçeneğidir.