Sorunun Çözümü
Elektrostatik etkileşimleri anlamak için temel prensipleri hatırlayalım:
- Zıt yüklü cisimler birbirini çeker. (Örn: pozitif ve negatif)
- Aynı yüklü cisimler birbirini iter. (Örn: pozitif ve pozitif, veya negatif ve negatif)
- Yüklü bir cisim, nötr bir cismi de çekebilir. Bu durum, yüklü cismin nötr cisimde kutuplanma (polarizasyon) oluşturmasıyla gerçekleşir.
Şimdi verilen bilgileri ve önermeleri inceleyelim:
Verilen Bilgiler:
- X çubuğu yüklüdür.
- X çubuğu Y küresini çekmektedir.
- X çubuğu Z küresini itmektedir.
Önermelerin Analizi:
I. X çubuğu ile Y küresinin yükleri zıttır.
- X çubuğu Y küresini çekmektedir.
- Çekme olayı iki şekilde gerçekleşebilir:
- X ve Y zıt yüklüdür (örneğin X pozitif, Y negatif veya tam tersi).
- X yüklü, Y ise nötrdür. Yüklü X çubuğu, nötr Y küresinde kutuplanma oluşturarak çekme kuvveti uygulayabilir.
- Y küresinin nötr olma ihtimali olduğu için, X ve Y'nin yüklerinin kesinlikle zıt olduğunu söyleyemeyiz.
- Bu nedenle, I. önerme kesinlikle doğru değildir.
II. X çubuğu ile Z küresinin yükleri aynıdır.
- X çubuğu Z küresini itmektedir.
- İtme olayı sadece ve sadece aynı yüklü cisimler arasında gerçekleşir. Nötr bir cisim, yüklü bir cisim tarafından itilemez.
- X çubuğu yüklü olduğuna ve Z küresini ittiğine göre, Z küresi de yüklü olmalı ve yükünün cinsi X çubuğunun yüküyle aynı olmalıdır.
- Bu nedenle, II. önerme kesinlikle doğrudur.
III. X ve Z kürelerinin yükleri birbirine zıttır.
- Yukarıdaki analizde (II. önerme) belirttiğimiz gibi, X çubuğu Z küresini ittiği için yükleri aynı cinsten olmalıdır.
- Yüklerinin zıt olması durumunda birbirlerini çekerlerdi, itmezlerdi.
- Bu nedenle, III. önerme kesinlikle yanlıştır.
Sonuç olarak, verilen bilgiler ışığında kesinlikle doğru olan tek önerme II. önermedir.
Cevap A seçeneğidir.