Sorunun Çözümü
Verilen durumu adım adım inceleyelim:
- Başlangıç Durumu: Irmak kar yağışlı bir günde eve geliyor, gözlük camları buğulanıyor. Bu, gözlüğün (hem çerçeve hem de camın) soğuk olduğunu gösterir.
- Eylem: Gözlükler kalorifer peteğine konuluyor. Kalorifer peteği sıcak bir ısı kaynağıdır.
- Sonuç: Gözlük camı çerçeveden çıkıyor.
Şimdi seçenekleri değerlendirelim:
- A) Gözlüğün çerçevesi genleşmiştir.
- Soğuk olan gözlük, sıcak kalorifer peteğine konulduğunda ısı alır.
- Isı alan maddeler genleşir. Gözlük çerçevesi de ısı alarak genleşecektir.
- Çerçeve genleştiğinde, camın oturduğu yuva büyür. Genellikle gözlük çerçevesinin malzemesi (plastik veya metal) camdan daha fazla genleşir. Bu durum, camın çerçeve içinde gevşemesine ve düşmesine neden olabilir. Bu açıklama mantıklıdır.
- B) Gözlük camının hacmi artmıştır.
- Gözlük camı da ısı alacağı için hacmi artar (genleşir). Ancak camın hacminin artması, camın çerçeveden çıkmasına değil, genellikle çerçeveye daha sıkı oturmasına neden olur. Camın çerçeveden çıkması için çerçevenin camdan daha fazla genleşmesi veya camın hiç genleşmemesi gerekir. Bu seçenek tek başına durumu tam olarak açıklamaz.
- C) Gözlük çerçevesi ısı almış, gözlük camı ısı vermiştir.
- Hem çerçeve hem de cam başlangıçta soğuktur ve sıcak kalorifer peteğine konulmuştur.
- Isı, her zaman sıcaktan soğuğa doğru akar. Dolayısıyla, hem çerçeve hem de cam kalorifer peteğinden ısı alacaktır. Camın ısı vermesi mümkün değildir. Bu seçenek yanlıştır.
- D) Gözlük camı ve çerçevesinden kalorifer peteğine ısı akışı olmuştur.
- Yukarıda belirtildiği gibi, ısı sıcaktan soğuğa akar. Kalorifer peteği sıcak, gözlükler soğuktur. Bu nedenle ısı, kalorifer peteğinden gözlüğe doğru akacaktır. Bu seçenek yanlıştır.
En doğru ve olayı açıklayan seçenek, gözlük çerçevesinin ısı alarak genleşmesi ve bu genleşmenin camın yuvasını büyüterek camın düşmesine neden olmasıdır.
Cevap A seçeneğidir.