Aşağıdaki açıklamaları adım adım inceleyelim:
- A) Ayrıştırıcılar tüm madde döngülerinde yer alabilir.
Ayrıştırıcılar (saprofitler), ölü organik maddeleri inorganik maddelere dönüştürerek ekosistemdeki madde döngülerinin (karbon, azot, fosfor vb.) devamlılığı için hayati bir rol oynarlar. Bu ifade genel olarak doğru olsa da, "tüm" kelimesi bazen istisnaları akla getirebilir. Ancak, temel madde döngülerinin hepsinde ayrıştırıcıların bir şekilde rolü vardır.
- B) Üretici canlıların hepsi ışık enerjisini kullanır.
Üretici canlılar, kendi besinlerini üretebilen organizmalardır. Bunların çoğu fotosentez yaparak ışık enerjisini kullanır (bitkiler, algler). Ancak, kemosentez yapan bazı bakteriler de üreticidir ve besin üretimi için kimyasal enerji kullanırlar (örneğin, nitrit bakterileri). Dolayısıyla, "hepsi" ifadesi bu seçeneği yanlış kılar.
- C) Bakterilerin hepsi ayrıştırıcı canlılardır.
Bakteriler, çok çeşitli metabolik özelliklere sahip geniş bir canlı grubudur. Bazı bakteriler ayrıştırıcıdır (saprofit), bazıları fotosentetik veya kemosentetik üreticidir, bazıları parazit veya mutualistiktir. Bu nedenle, "hepsi" ifadesi bu seçeneği kesinlikle yanlış yapar.
- D) Besin piramidinde, üreticilerden tüketicilere doğru zehirli madde birikimi artar.
Bu durum, biyolojik birikim (biyomagnifikasyon) olarak adlandırılır. Çevreye yayılan ve organizmalar tarafından metabolize edilemeyen veya vücuttan atılamayan bazı zehirli maddeler (örneğin, ağır metaller, DDT gibi kalıcı organik kirleticiler) besin zincirinde birikir. Besin zincirinin alt basamaklarındaki canlılarda düşük konsantrasyonlarda bulunan bu maddeler, bu canlıları tüketen üst basamaklardaki canlılara geçer ve her basamakta konsantrasyonları artar. Bu, ekolojide kesinlikle doğru kabul edilen bir prensiptir.
Yukarıdaki analizlere göre, B ve C seçenekleri "hepsi" kelimesi nedeniyle kesinlikle yanlıştır. A seçeneği genel olarak doğru olsa da, D seçeneği biyolojik birikim prensibini açıklayan ve ekolojide kesinlikle doğru olan bir olguyu ifade etmektedir.
Cevap D seçeneğidir.